عبد الحسين نوايى

134

نادرشاه و بازماندگانش ( همراه با نامه هاى سلطنتى و اسناد رسمى و ادارى ) ( فارسى )

ازبكان سپاه نادر نيز ، خواستار حكومت پسر ايلبارس خان شدند كه نادر او را كشته بود . در بلخ هم درويشى راه طغيان گرفت ولى پس از جنگ و كشت و كشتار دستگير شد . نادر در 16 ذى الحجه 1155 / 20 فوريه 1743 از داغستان بيرون آمد و شب نوروز سال 1156 / 1743 به مغان رسيد و از راه تبريز و سنندج به شهر زور رفت و توپخانهء او از سمت همدان به كرمانشاه و عراق رسيد . احمد پاشا حكمران بغداد بار ديگر هداياى فراوان نزد نادر فرستاد ، ولى از تسليم شهر خوددارى نمود . نادر اطراف بغداد را در محاصره گرفت و خواجه خان چمشكزكى را به فتح بصره فرستاد . روز 14 جمادى الثانيه نادر به كركوك رسيد و يك هفته بعد اين شهر را تصرف كرد و اربيل هم يك روزه به دست وى افتاد . در كركوك بود كه خبر رسيد سلطان عثمانى پس از شنيدن پيغامها و پيشنهادهاى احمد پاشا ، فتواى شيخ الاسلام را مشعر بر تباين مذهب شيعه با دين اسلام و مباح بودن قتل و اسارت ايرانيان منتشر ساخته است . نادر از كركوك به قصد موصل حركت كرد ولى به فتح اين شهر توفيق نيافت . با اين حال مردم موصل كه از خشم نادر در وحشت بودند ، وعده دادند كه نمايندگانى به استانبول فرستاده رضايت خاطر سلطان را در پذيرفتن خواستهاى نادر جلب كنند . در اين هنگام ايلچى احمد پاشا نيز رسيد و پيغام سلطان را رسانيد كه قبول تخميس مذاهب اربعه باعث فتنه عمومى خواهد شد . ضمنا سلطان از نادر خواسته بود كه با احمد پاشا قرارداد لازم بسته ، به ايران بازگردد . نادر در دوم رمضان 1156 / 12 اكتبر 1743 به سمت كركوك و خانقين رفت و پس از زيارت بقاع متبركهء كربلا و نجف و سامره و كاظمين مزار ابو حنيفه را نيز طواف نمود و در نجف مجمعى از علما و روحانيون گرد آورد . در اين جلسه كه صورت دقيق آن به قلم ميرزا محمد مهدى خان استرآبادى نوشته شده ، حاضرين مواد تصويب‌نامهء مغان را تجديد و از آراى باطله تبرى جستند . علماى عراق امامت جعفر بن محمد الصادق ( ع ) را اقرار كردند و مذهب ايرانيان را كه به حقانيت سه خليفهء نخست اظهار ايمان كرده بودند ، تصديق نمودند . مطلب قابل ذكر اينكه در اين