عبد الحسين نوايى

11

نادرشاه و بازماندگانش ( همراه با نامه هاى سلطنتى و اسناد رسمى و ادارى ) ( فارسى )

دارند بىآنكه از دقايق حفظ و رموز بازسازى و بازخوانى اسناد اطلاعى داشته باشند و اين خود خطر عظيمى است كه مجموعهء اسناد ملى ما را تهديد مىكند . براى حفظ اسناد ملى در سال 1349 واحدى به نام « سازمان اسناد ملى ايران » به وجود آمد كه از لحاظ تظاهر به وقوف بر اهميت آن ، واحد مذكور مستقيما زير نظر رئيس دولت وقت قرار گرفت . ولى از همان روزهاى نخست اين واحد با كسر بودجه و تنگى جا و نداشتن پرسنل « آگاه » و وسائل و تجهيزات لازم روبه‌رو بود و امروز هم آن واحد با همان نام « سازمان اسناد ملى ايران » وجود دارد با همان گرفتاريهاى كمى بودجه و نداشتن فضاى كافى و نبودن افراد وارد و فقدان وسائل و تجهيزات . اميد آن كه در كار كشور گشايشى فراهم آيد و اين سازمان يا مركز هم تا اندازه‌اى دستش در رفع مشكلات و دفع موانع باز شود و بتواند وظيفهء خطير خود را به شايسته‌ترين صورتى ايفاء نمايد تا افرادى چون من كه آرزوئى جز پيشرفت سرزمين آبا و اجدادى و هدفى جز بهبود وضع علمى هموطنان خويش ندارند شادمان و آسوده خاطر شوند كما اين كه امروز وقتى مىبينم موضوع اسناد ملى تا اين حد مورد توجه قرار گرفته است از شادى در پوست نمىگنجم هر چند كه هنوز راه درازى در پيش داريم . امر ديگرى كه موجب شادمانى من است اين كه توجه برنامه‌ريزان به - تعليم تاريخ ممالك همجوار جلب شده است . در اين خصوص من در كتاب « اسناد و مكاتبات تاريخى ايران » از تيمور تا شاه اسماعيل ، در مورد توضيحات مربوط به تاريخ عثمانى كه اول بار در كتاب مزبور آمده و پيش از آن هيچكس متعرض آن مسائل نشده بود چنين نوشتم : « مع التأسف دانشجويان و دانش آموزان كشور ما در برنامهء تحصيلى خود با امپراطوران دورهء قرون وسطاى آلمان و اتريش كه كمتر ارتباطى با تاريخ ايران دارد آشنا مىشوند ولى از تاريخ تركيه ( عثمانى ) كه از اواخر قرن نهم هجرى تاكنون با مملكت ما ارتباط و همبستگى نزديك داشته بىاطلاع‌اند و فى المثل دانش آموزان ، در كتاب تاريخ ، شرح جنگهاى شاه عباس را با تركان عثمانى مىخوانند ولى نمىدانند كه اين تركان كه بوده‌اند و چه كرده‌اند و چگونه حكومتى تأسيس كرده‌اند كه اروپاى قرن پانزده و شانزده را به لرزه در آورده‌اند و همچنين است موضوع تاريخ هندوستان و اوزبكان و خلاصه ملل مجاور كشور ايران » و امروز مىبينيم كه در برنامه‌ريزيها بدين منظور توجه