جمعى پناه به تخت خطاى و برخى التجا به الوس اوزبك و چيزى روى به ممالك اولاد تولوى نهاده متفرق شدند . مدت بيست و دو سال چه به اختيار و چه به اضطرار سلطنت كرد و عاقبت در تاريخ سنهء اربع و ستّين و ستّ مايه ( 664 ه / 1266 م ) مطابق تقاقوئيل به مرض طبيعى وفات [ يافت ] و مدفنش در الماليغ است . ذكر جلوس مباركشاه [ بن قرا هلاكو ] از اورغنه خاتون متولد شده بود . به غايت كيّس و صاحب راى و صايب تدبير بود . ناگاه زنى از اروغ براق حاجب كرمانى بخواست و بعد از حالت زفاف ميل خاطر او به واسطهء جنسيت هم به زنان مغول غالب گرديد . آن زن به واسطهء غيرتى كه زنان را باشد شربتى معروف به خورد شوهر داد ، چنانچه از دايرهء عقل بالكلى بيرون افتاد و همگى خاطر خود را متوجه آن زن گردانيد . و تا غايتى بىاختيار شد كه براق بن مواتوكان مجموع امراء او را بفريفت و به ضرب دست بر الوس جغطاى مستولى گرديده ، مباركشاه به يوزبانى بداشت تا در آن خوارى به زارى زار بمرد . ذكر جلوس براق بن مواتوكان پادشاهى به غايت مدبر ، محتال [ و ] صاحب وجود بوده ، چنانچه مورخان مغول ياساق او را قرينهء ياساق‌هاى جينكز خانى نهاده‌اند . گويند كه در چلهء زمهرير از موضعى كه به قلامباشى موسوم است و سردسيرترين مجموع ممالك توران است مىگذشته ، قضا را شدت سرما در پاى او اثر كرد و بىخواست از اسپ بيفتاد . بعد از آنكه به خود آمد هفتاد چوب به دست خود برپاى سرمازدهء خود بزد به بهانهء آنكه چرا از ياساق تخلف نموده ، به واسطهء سرما تعلل كرده . همه وقتى طالب سرير ايران مىبود و تمچهء تخت خطاى مىكرد . به واسطهء اين تمناى خام با قوبيلاى قاآن ياغى شد و با اباقا خان نيز مخالف گرديد . نخست روى