عبد الحسين ميرزا فرمانفرما
66
مسافرتنامه كرمان و بلوچستان ( فارسى )
شراكت محمّد قاسم خان سرهنگ و همشيرهء او . آبش از قنات و تخمينا يك فرسنگ ، و محصول شتوى و صيفى آن تقريبا سيصد خروار است . و خلق مختصى اين مزرعه قريب يكصد نفر ، و از اهالى مزارعات محمدآباد و شمسآباد ملكى ابراهيم خان سرتيپ و كريم خان سرتيپ كه محصولشان چهارصد خروار و هر كدامى يك سنگآب دارند معادل دويست نفر ديگر در اين بنگاه سكنى دارند . و يك قلعه از بناهاى امامعلى خان سرتيپ كه تخمينا سى سال قبل ضابط بم و نرماشير بوده است در اينجا بنا شده كه فعلا رو به انهدام است . و عمارات اربابى و بنگاه رعيتى بزرگى دارد و حمّامى هم وكيل الملك در آنجا ساخته كه بالفعل دائر و مفروش از سنگ است . و باغ مشجرى نيز دارد كه ميوجات سرحدّى از قبيل انگور و انار در آن غرس شده ، و در عمارات اربابى آن كه فعلا نشيمن محمد قاسم خان سرهنگ است مركّبات هم غرس كردهاند . قصر 74 و از آنجا راه دو شعبه مىشود : يكى از روى مزرعهء قصر ملكى غلامحسين سلطان نوكر سيستانى [ 51 ] مىرود كه مزرعهء مزبوره داراى يك بنگاه رعيّتى و دكّهء صبّاغى و قريب چهل نفر مخلوق است . محصولش منحصر به غلّه و جزئى صيفى و تقريبا هفتاد هشتاد خروار است و آبش قنات آب و قريب ربع سنگ است و استعداد زمينى آن خيلى خوب . و خطّ ديگر از روى بدرآباد ملكى ميرزا غلامرضا و برادر و همشيرهزادهء او مىگذرد و مزرعهء مزبوره داراى باغ مشجر [ ست ] كه ميوجات سرحدّى و گرمسيرى هردو در آن موجود [ است ] و پستهاش كمال امتياز را دارد و غلّهاش قريب دويست و پنجاه خروار و حناى آن تخمينا هفتاد هشتاد خروار و آبش قنات [ است ] و معادل يك سنگ و نيم آب دارد و خلقش تقريبا صد نفر است . بدرآباد 75 و از قلعه خان تا بدرآباد يك فرسخ و از آنجا تا عزيزآباد خالصه نيم فرسنگ است و از آن راه هم از قلعه خان تا قصر يك فرسنگ و از آنجا تا خالصهء مزبوره نيم فرسنگ است . راه امروز به همهجهت پنج فرسنگ و جزئى سراشيب [ بود ] ولى مسطّح و هموار است و بهواسطهء جنگل و زراعت و خموپيچ جادّه تا يك درجه صعب العبور و خطش جنوب مايل به شرق است .