خيال كه هنوز آلوده نشده در نقاطى پنهان مىكنند و چند ماه بعد از اين محلها خارج مىكنند ، بسا اتفاق افتاده كه از استعمال آن البسه و اثاثيه دوباره مرض بشدت اول بروز مىكند . عقيدهء ايشان بر اين است كه گرچه لباس سالها در محلى بماند ولى ميكرب طاعون از آن خارج نمىشود طريقهء مطمئن‌تر اينست كه اين اثاثيه و البسه را مدت مديدى در مجاورت آفتاب و هواى آزاد نگاه دارند . ژئورژفسك از نقطهء نظر حفظ الصحه بسيار جاى بديست و من خيلى خشنودم كه 28 سپتامبر از آن خارج شدم - اين نكته نيز ناگفته نماند كه آبهاى معدنى اطراف اين شهر از سالمترين آبهاى معدنى اروپا بهتر است . ژنرال روسى كه مأمور سركشى اين قسمت است خانه‌هاى بسيارى جهت مصرف‌كنندگان اين آبها ساخته و از عدهء چادرنشينان يا طوايفى كه در ارابه‌هاى سفرى منزل دارند خيلى كاسته است . جادهء ژئورژفسك به مسدك در طول رودخانه ترك امتداد دارد - اين رودخانه از قفقازيه خارج شده در نزديكى كيسلار به بحر خزر ميريزد - اين نواحى نظر به وجود كاباردنها جاى بسيار خطرناكى است - ظاهرا خود را مطيع دولت روسيه مىشمارند ولى دست از تاخت‌وتاز و قتل و غارت برنميدارند . در مسدك بملاقات سفيركبير نائل شديم و چند روزى براى تهيهء وسائل حركت و عبور از كوهستان معطل شديم . دوم اكتبر كه وسائل حركت از هر جهت مهيا شد جمعا در ساحل رود ترك ناهار خورده حركت كرديم . همين‌كه قافله به قلهء كوه رسيد از دور با اروپا خداحافظى كرده از ساحل ديگر رودخانه با يك دسته سرباز و قزاق و يك عراده توپ كه ما را مشايعت مىكرد به آهنگ طبل پيش مىرفتيم . با آنكه عدهء ما خيلى زياد بود ولى دور شدن از اروپا براى ما خيلى ناگوار بود . معذلك از حسن‌نظر و صفاى ضمير رئيس ما با وجود سختى راه مسدك به تفليس به شهادت عموم رفقا بما فوق‌العاده خوش گذشت . مسدك به ولادى قفقاز سه راه دارد كه از هرسه مسافر گرفتار حملات چچن‌ها