سيدى على كاتبى ( مترجم : محمود تفضلى و على گنجه لى )

17

مرآت الممالك ( سفرنامه اى به خليج فارس ، هند ، ما وراء النهر وايران ) ( فارسى )

گمارده شد . در سال 960 هجرى هنگاميكه سلطان سليمان قانونى به سوى شرق عثمانى و حدود نخجوان مىرفت سيدى على هم جزء همراهان او بود و موقعى كه از شكست مراد رئيس خبر يافت او را براى فرماندهى ناوگان مصر برگزيد و مأمور ساخت ناوهائى را كه در بصره بودند به مصر بازگرداند . سيدى على رئيس در اول محرم 961 هجرى از شهر حلب حركت كرد و از راه موصل و بغداد به بصره آمد و پس از مدتى تداركات در رمضان 961 بسوى خليج فارس حركت كرد و به بحرين حمله برد و مدتى در آنجا ماند . در اين موقع نيروى دريائى پرتغال در هرمز زير فرمان فرماندهى شايسته بود بنام « فرناندز - دو - منزس » . اين فرمانده زيرك كه بوسيلهء جاسوسان خود از وضع ناوگان عثمانى مطلع شده بود قسمت عمدهء نيروهاى خود را به مسقط فرستاد تا در آنجا با نيروهاى عثمانى بجنگد . در جنگهاى سختى كه ميان ناوگان عثمانى و كشتىهاى پرتغالى درگرفت ابتدا پرتغاليها شكست يافتند اما با تدابير جنگى كه تهيه شده بود نيروهاى اصلى پرتغالى بر نيروى عثمانى حمله بردند و آنها را شكست دادند و فرارى ساختند . پس از اين شكست ، عثمانىها ديگر نتوانستند در مقابل پرتغاليها در اقيانوس هند و درياى عمان و خليج فارس نيروئى فراهم سازند و مقاومتى نشان دهند و از اين تاريخ تا اواسط قرن يازدهم هجرى ( زمان