ابن مهلب ( نواده مهلب پسر محمد پسر شادى )
410
مجمل التواريخ والقصص ( تصحيح ملك الشعراء بهار ) ( فارسى )
بركيارق او را بدست خويش گردن بزد ، و از بعد ( 266 - ب ) عز الملك [ 1 ] و مجد - الملك [ 2 ] مهتر فرزندان نظام فخر الملك المظفر [ 3 ] وزارت كرد ، چون بخراسان رفت بعد از آن وزارت با عز [ الملك ] عبد الجليل [ 4 ] عميد بغداد [ 5 ] رسيد ، و او را بواطنه بكشتند [ پس ] خطير الملك ابو منصور [ 6 ] وزير گشت ، تا سلطان بركيارق را [ 7 ] از بيمارى دراز بدر بروجرد فرمان يافت رحمة اللّه ، سنه تسع و تسعين و اربعمائة و اياز امير سپهسالار بود ، ملكشاه پسر بركيارق را ببغداد برد بپادشاهى ، تا سلطان محمد همان وقت از موصل بيامد . سلطان بركيارق اندر ايام مستظهر بود ، [ د ] و از ده سال [ 8 ] از بعد او سلطان معظم ابو شجاع محمد بن ملكشاه ببغداد رسيد ، اياز را سياست فرمود هم در سنهء تسع و تسعين و اربعمائه ، [ 9 ] و بر تخت نشست متمكن ، و سعد الملك [ 10 ] وزير او بود پس سوى اصفهان رفت و سيف الدوله صدقة بن مزيد [ 11 ] امير عرب عصيان كرد از جهت سرخاب ديلم ، سلطان ببغداد رفت و كارزار كردند و جمعى بىعدد از عرب كشته شدند [ و ] صدقه را كشته بيافتند و سرش پيش سلطان آوردند ، و سرخاب اسير افتاد بقلعه تكريت بازداشتند ، و چشمش تباه كردند ، و سالها آنجا بماند و درين سال حصار دزكوه [ 12 ] ( 267 - آ ) بود باصفهان ، كه باطنيان از مدتها بازگرفته بودند ، تا بعد ازين حادثه اول سنه احدى و خمسمائه بستدند ، و جملهء ملحدان را بكشتند ، و مهتر ايشان را عطاش [ 13 ] بكشتند و بياويختند ، و بعد
--> [ ( 1 ) ] عز الملك حسين بن نظام الملك [ ( 2 ) ] مجد الملك ابو الفتح القمى [ ( 3 ) ] فخر الملك ابو الفتح المظفر ابن نظام [ ( 4 ) ] اصل : الجميل [ ( 5 ) ] الوزير الاعز ابو المحاسن عبد الجليل بن محمد الدهستاني ( ك 10 ص 112 ) [ ( 6 ) ] خطير الملك ابو منصور الميبذى و اسمه محمد بن الحسين ( عماد : 94 ) ك : المبيذى ( 10 ص 132 ) و اين خطير الملك وزير سلطان محمد بن ملكشاه است نه بركيارق [ ( 7 ) ] ظ : را زايدست . [ ( 8 ) ] ك : و مدة وقوع اسم السلطنة عليه اثنتى عشرة سنه و اربعة اشهر ( 10 ص 133 ) [ ( 9 ) ] ك : ثمان و تسعين . . ( 10 ص 135 ) [ ( 10 ) ] سعد الملك ابو المحاسن سعد بن محمد ( ك 10 ص 134 ) [ ( 11 ) ] اصل : فزيده [ ( 12 ) ] قلعهء دژكوه كه سلطان ملكشاه بنا فرموده بود و شاه دژ نام نهاده ( راحة : 156 ) [ ( 13 ) ] احمد بن عبد الملك عطاش ( ر ك راحه : ص 156 - 161 ) ك : حوادث خمسمائه ( 10 ص 151 )