كيسانيه گروهى از شيعيان كه هوادار مختار بودند و چون لقب مختار « كيسان » بود به كيسانيه شهرت يافتند . كيسانيه در سال 89 ه . ق . پس از درگذشت ابو هاشم پسر محمد حنفيه ، با يكى از نواده‌هاى عباس بن عبد المطلب يعنى محمد بن على بن عبد الله بن عباس بيعت كرده ، به شيعيان آل عباس معروف شدند . آنان عقيده داشتند كه دولت بنى اميه در سال 101 ه . ق . زوال خواهد يافت ، به همين جهت در آن سال محمد را امام خوانده او را خليفهء خويش دانستند . محمد از پايگاه خويش در شام ، فرستادگانى را به خراسان و ماوراء النهر فرستاد تا با شرح كردارهاى زشت و نيات پليد امويان ، آن را به قبول امامت وى دعوت كنند . گروه زيادى از دهقانان و نجيب‌زادگان ايرانى خراسان اين دعوت را پذيرفتند و چون جامه‌هاى سياه مىپوشيدند به « مسوده » معروف شدند . چون محمد بن حنيفه ( در سال 17 ه . ) درگذشت پيروان او به فرقه‌هاى ذيل تقسيم شدند : 1 - فرقه‌اى گفتند كه على ( ع ) ، محمد بن حنيفه را به امامت منصوب كرد ، و در جنگ جمل درفش سپاه را به وى داد . 2 - گروهى گفتند كه على ( ع ) نخست حسن ( ع ) و سپس حسين ( ع ) و پس از وى محمد را به امامت برگزيد . 3 - « كربيه » كه ياران « ابو كرب ضرير » بودند گفتند كه وى در كوهستان رضوى زنده است ، تا ديگرباره خروج كند . 4 - گروهى گفتند وى به كيفر بيعتى كه با عبد الملك بن مروان كرده بود ، خداوند او را در كوه رضوى زندانى ساخته است . 5 - گروهى به مرگ او بىگمان شده و ابو هاشم را جانشين او دانستند و ايشان « هاشميه‌اند » . 6 - گروهى گفتند كه روح او به « اسحاق بن زيد بن حارث انصارى » حلول كرده ، و ايشان « حارثيه » نام دارند ، و از فرق اباحى هستند . 7 - گروهى « حربانيه » نام دارند ، و ايشان ياران « ابو مسلم عبد الرحمان بن محمد » ملقب به حربانيان هستند ، و امامت را پس از هاشم ، حق برادرش حسن بن محمد بن حنيفه دانند و گويند پس از حسن پسرش على امام بود ، و على كه درگذشت از او فرزندى نماند ، و ايشان منتظر بازگشت محمد بن حنيفه هستند . 8 - گروه ديگر « حربيه » هستند و گويند ابو هاشم ، « عبد الله بن عمرو بن حرب كندى » را جانشين خود ساخت ، و چون عبد الله به خيانت متهم شد ، اين فرقه به امامت عبد الله بن معاويه درآمدند ، و معتقد به تناسخ و الوهيت پيغمبران و امامان شدند و فرقه‌هاى « خرميه » و « مزدكيه » خود را به ايشان بستند . 9 - « بيانيه » : گويند كه ابو هاشم دربارهء « بيان بن سمعان تميمى » وصيت كرد . 10 - « مختاريه » پيروان مختار بن ابو عبيد ثقفى بودند . 11 - « اسحاقيه » منسوب به « اسحاق بن عمر » هستند . 12 - « حيانيه » پيروان « حيان سراج » بودند كه مىپنداشتند امام بعد از على ، پسرش محمد بن حنيفه است و حسنين را امام نمىدانستند . كيستن ( Kistene ) كشورى اساطيرى در جنوب شرقى درياى سياه كه بنابر گفته اشيل در آنجا گورگونىها مسكن داشتند .