عباس قديانى
610
فرهنگ جامع تاريخ ايران ( فارسى )
خدمت او درآمد در مذهب شافعى تعصب داشت و از فرط تعصب او عدهاى از علماى خراسان به مكه مهاجرت كردند . عوفى سديد الدين نور الدين محمد ابن محمد بخارى متوفى بعد از 630 ه . ق . ، تذكرهنويس مشهور ايرانى و از فضلاى اواخر قرن 6 و اوايل قرن 7 احتمالا در بخارا . خاندانش از فضلاى ماوراء النهر بودند ؛ وى منسوب به عبد الرحمان ابن عوف ، صحابى مشهور مىباشد . عوفى در بخارا تحصيل كرد . در 597 ه . ق . به سمرقند رفت ، و به خدمت دربار سمرقند پيوست ، و ديوان انشاء شاهزاده قلج ارسلان ابن قلج طمغاج به وى سپرده شد . كتاب مشهور جوامع الحكايات از اوست . عهدنامه گلستان عهدنامهاى كه بين ايران و انگليس منعقد گرديد و خطرى كه انگليس از جانب روسيه متوجه منافع خود مىديد با عقد قرارداد گلستان بر طرف شد . اين عهدنامه در 12 ذى الحجه 1229 ه . ق . در تهران به امضا رسيد . عهدنامهء گلستان يكى از ننگينترين معاهداتى بود كه در تاريخ ايران به امضا رسيده است . در عقد اين عهدنامه حاج ميرزا ابو الحسن خان ، نمايندهء ايران ، كه خود از طرفداران انگلستان بود ، و نيز سرگوراوزلى ، سفير انگلستان ، تلاشهاى خائنانهء زيادى كردند . اين عهدنامه شامل 11 فصل بود كه سه قسمت از مطامع ارضى ، سياسى و اقتصادى روسها را تأمين مىكرد . به موجب اين عهدنامه : 1 - ايالات و شهرهاى گرجستان ، داغستان ، باكو ، دربند ، شروان ، قراباغ ، شكى ، گنجه ، موقان و قسمت علياى طالش به روسيه واگذار شد . 2 - حق كشتيرانى ايران در درياى خزر از بين رفت و تسهيلات فراوانى براى بازرگانان روسى در ايران فراهم آمد و زمينههاى نفوذ اقتصادى روسيه در ايران فراهم گرديد . 3 - روسها تعهد كردند كه : « هريك از فرزندان عظام ايشان ( فتحعلى شاه ) كه به وليعهدى ايران تعيين مىگردد ، هرگاه محتاج به اعانت يا امدادى از دولت عليّه روسيه باشند ، مضايقت ننمايند . » باتوجه به اينكه در آن زمان عباس ميرزا وليعهد شاه بود ، اين تعهد به معنى حمايت از ولايتعهدى او محسوب مىشد و عملا معنايى جز باز شدن دست روسها براى دخالت در امور داخلى ايران را نداشت . عهدنامهء پاريس در زمان صدارت ميرزا آقا خان نورى ، دوست محمد خان حاكم كابل كه به خدمت انگليسها درآمده بود در انديشه تصرف هرات افتاد و سپاهيان خود را عازم اين شهر كرد . محمد يوسف ميرزا حاكم هرات از حسام السلطنه والى خراسان كمك خواست اما پس از رسيدن سپاهيان ايران راه خيانت پيمود و به آنها حمله برد . علىرغم تلاش دوست محمد خان و انگليسها حسام السلطنه توانست هرات را به محاصره بگيرد . سقوط هرات كه به نظر انگليسيها در حكم از دست رفتن افغانستان بود آنان را سخت وحشتزده ساخت . انگليسيها به سرعت نيروهاى خود را به جنوب ايران گسيل داشتند و جزيرهء خارك را اشغال كردند و شهرهاى خرمشهر و بوشهر را به تصرف درآوردند . چنين اقدامى دربار ايران را به وحشت انداخت و ميرزا آقا خان كه از مدتها قبل مىكوشيد تا روابط تيره شدهاش با انگليسها را به روابط حسنه تبديل كند و