آقا ميرزا اسد اللّه نوكر شاه شهيد آقا محمد خان بود و از خواص محسوب مىشد و مخصوصا شبها در اسفار حضورا شاهنامه مىخواند و در عهد خاقان مغفور هم مشغول خدمت و سمت لشكرنويس باشىگرى داشت ، ليكن جزو امرا و وزرا و كاركنانى محسوب نبوده است كه در هر صفحه شخص ، اسم او را نقل مجلس كند و گريزگاه ناله قرار دهد ، از عهد اين اشخاص چندان زمانى نگذشته است كه كار و بار آنها فراموش شده باشد ، اغلب اين مردمان را ديده يا آنكه حكايات آنها را بطور تواتر و شياع شنيده‌ايم ، از روى شك و سهو و تملق چيزى نمىنگاريم كه بتوان در او خدشه كرد ، بعلاوه مؤيد قول ما كتاب منتظم ناصرى « 1 » و روضة الصفاى ناصرى « 2 » است كه مرحوم رضا قلى خان امير الشعر الله باشى « 3 » از ابناى آنزمان خاقان

--> ( 1 ) - منتظم ناصرى ، در تاريخ وقايع عالم به ترتيب وقايع سنين از به دو هجرت تا سال 1300 ه . قمرى از محمد حسن خان اعتماد السلطنه مقدم مراغهء . در سه جلد چاپ طهران سالهاى 1298 و 1299 و 1300 قمرى . جلد اول ، در خلاصهء تاريخ اسلام از سال هجرت تا سنهء 656 ق . وقايع خلفا ، به ضميمهء وقايع مهمهء ايران و اروپا پيوست سالنامه و تقويم ، سنگى ، رحلى 258 + 42 ص . جلد دوم ، خلاصه وقايع و نخبهء حوادث عالم از انقراض خلافت بنى عباس ، 656 ق . تا ابتداى سلطنت قاجاريه 1193 ق . رحلى ، 1331 + 48 ص جلد سوم ، در تاريخ قاجاريه از 1194 ق . رحلى ، 331 + 59 ص . ( 2 ) - روضة الصفا ، تاريخ عمومى جامع فارسى ، تأليف ميرخواند ، كه حوادث تاريخ عالم را از آغاز خلقت تا ظهور اسلام و پس از آن ، تاريخ اسلام را تا عهد سلطان حسين بايقرا ذكر مىكند . روضة الصفا شامل 7 « قسم » است كه مؤلف قسمتى را از تاريخ‌هاى عربى ترجمه و اقتباس و قسمتى را از تاريخ‌هاى فارسى نقل كرده است و قسمت آخر آن را دخترزاده‌اش ، غياث الدين خواندمير پس از مرگ مؤلف تكميل كرده است . در دورهء قاجار ، رضا قلى خان هدايت سه مجلد مربوط به تاريخ صفويه و افشاريه و زنديه و قاجاريه را نيز بدان الحاق كرد و آن را روضة الصفاى ناصرى و تتمهء روضة الصفا ناميد . روضة الصفاى ميرخواند جداگانه و هم‌چنين با روضة الصفاى ناصرى مكرر طبع شده است ، روضة الصفا به تركى نيز ترجمه شده است ( چاپ استانبول 1258 ه . ق . ) ( 3 ) - رضا قلى خان هدايت ، رضا قلى خان معروف به لله‌باشى متخلص به هدايت در شب 15 محرم 1215 ق . در طهران متولد شده ، پدرش مازندرانى و در قريهء چهارده كلاته ، توابع هزار جريب بود و در ملازمت جعفر قلى خان پسر محمد حسن خان قاجار بسر مىبرد ، بطورى كه خود در جلد دوم مجمع الفصحاء مىنويسد : بعد از سپرى شدن دوره خردسالى بملازمت فرمان‌فرما و پسرانش بسر مىبردم ( منظور حسينعلى ميرزا فرمانفرما است ) و در به دو شباب چاكر تخلص نمودم ، بعد از وفات فتحعلى خان صبا -