از سمت شمال مىآمد . به طرف جنوب آب صافى داشت سرچشمه‌اش از خاك كنگاور است . در بهار گويا خيلى آب دارد حالا با كم آبى امسال هفت هشت سنگ آب داشت . به ناهار افتاديم . اين رودخانه سرحد كنگاور است . آنطرف آب خاك خزل نهاوند است . سارى اصلان مرخص شده ، امشب را در كنگاور بماند . پلى هم در روى اين ، آب شش‌چشمه داشت . بعد از ناهار سوار شده راندم . نزديك پل به كالسكه نشسته رانديم . در اين رودخانه ، جلگه كنگاور تمام مىشود . راه هر ده ماهور مىشود . اما راه كالسكه خوب است . ( محمد على خان مشهور به مملى از تهران آمده بود . با اسب چاپارى ، هيچ ندارد . در منزل سياچى است . ديده شد . ) « 1 » [ 281 ] پربلند و پست نيست . كوه‌هاى خوب سنگى قشنگ بزرگ در طرفين است . همه‌جا كوه است و زياد . طرف دست چپ كوه‌هاى خزل است حيدر خان خزل آمده بود . امين حضور ، سياچى ، از او احوالات مىپرسيدند . دهات خزل نهاوند بسيار خراب و بد است . دوده طرف دست چپ پيدا شد ، از خزل نهاوند است . خالصه است . ده پير ، ده لر ، سراب ماران ، از نزديك ده پير زير سنگى بيرون مىآيد ، سياچى را فرستادم رفت سراب را ديد ، و آمد مىگفت آب داشت دو سه سنگ ، بلكه ده سنگ اما من نرفتم پشت كوه‌هاى خزل ، لرستان است . پشت كوه‌هاى طرف دست راست كليائى و خدابنده بوده است خلاصه رانديم تا به گردنهء بيدسرخ رسيديم . از كالسكه درآمده سوار اسب شدم . گردنه بزرگى نيست . راه كالسكه را هم مهندسى خوبى ساخته است . گردنه كوچكى است . عماد الدوله و كرمانشاهانىها و سواره زياد زير گردنه بيدسرخ بودند . سواره رفتم . يحيى خان ، عماد الدوله ، پسرهاى عماد الدوله حسينقلى خان ، والى پشتكوه لرستان مشهور به ، ابو قداره هم با لباس رسمى . . . شمشير و . . . بود . مردى است ، بلند ، كريه « 2 » منظر ، ريش دارد . سياه چهره ، لاغر اندام . مىگويند خيلى رشيد است و در سرحد عثمانىها خيلى از او حساب مىبرند . بعد از دم سواره‌ها گذشتم . پانصد ششصد سوار بودند . از هر طايفه [ بودند ] كليائى ، پشتكوه لرستانى ، نهاوندى ، خزل كلهر ، و . . . و . . . محمد حسن كلهر سرتيپ ،

--> ( 1 ) . قسمتى كه در پرانتز آورده شده ، در ميان سطور متن اصلى اضافه شده است . ( 2 ) . اصل : كريح