عبد الملك الثعالبي النيسابوري ( مترجم : محمود هدايت )
341
شاهنامهء ثعالبى در شرح احوال سلاطين ايران ( فارسى )
كدامست ؟ گفت خمير آرد برنج را با شير تازه داخل كرده روغن آهو و نبات به آن اضافه كنند و نيز لوز گردو كه با خمير گردو و روغن بادام و شربت تهيّه مىشود ديگر لوز بادام كه با قند و گلاب ساخته شود و فالودهاى كه با شكر و عسل سازند . شاه پرسيد مطبوعترين شراب كدامست ؟ جواب داد شراب انگورى كه خوشرنگ و صاف و رقيق و خوشبو و خوشطعم و گيرا باشد و بهترين شرابها شراب بلخى و مرو رودى و بوشنجى و بستى و جورى و قنارزى و درغمّى است ولى من شراب سورّى و قطربلّى را بساير شرابها ترجيح مىدهم - شاه گفت بهترين ميوه براى بعد از غذا كدامست ؟ گفت مغز بادامى كه از پوست درآمده خرد شده باشد و با شكر آميخته باشند و نارگيل تازه با نبات ، و دانههاى انار شيرين و ترش و گلاب ، و جلّاب ( ؟ ) خشك و سيبهاى شامى يا كرمانشاهى و خرماى آزاد تازه با بادام و هلوى ارمنستان كه گوشتش از هسته جدا مىشود و مغز بالنگ طبرستان شاه گفت بهترين گلهاى مطبوع و معّطر كدامند ؟ بپاسخ گفت ريحان كه با عود و مشگ و عنبر معطّر شده باشد و گلاب به آن پاشيده باشند - پرسيد ديگر ؟ گفت : بنفشه با عنبر ، و نيلوفر با مشك ، و گل باقلاى معطّر با كافور - پرسيد بوى نباتات معطّر چگونه است ؟ گفت : عطر نرگس مانند رايحهء شباب است و بوى گل سرخ مانند بوى احباب و رايحهء ريحان ببوى اولاد ماند و رايحهء شببو بوى دوستانرا بمشام رساند . پرسيد بوى بهشت چگونه است ؟ گفت : اگر عطر شراب خسروانى و سيب شامى و گل سرخ فارس و ريحان سمرقند و بالنگ طبرستان و نرگس مسكى و بنفشهء اصفهان و زعفران قم و بونّى و نيلوفر سيروانى و عطريّات مثلّث را كه از عود هندى و مشك تبّتى و عنبر شحرى تركيب شده باشد بهم بياميزى بوى بهشت را كه به خدا ترسان وعده شده است خواهى دانست - پرسيد مطبوعترين نواها كدامست ؟ گفت نوائى كه شبيه بآواز از ساز زه دارى برآيد و با آوازى كه تحرير آن بنواى ساز نزديك باشد توأم شود نويسنده گويد : اين اشعار را عبيد اللّه بن عبد اللّه بن طاهر در همين معنى گفته :