خرقهء جانشينى خود را به مريدش پوشاند 28 . شيخ پس از كسب منصب خلافت به زادگاهش ، اردبيل ، بازگشت و به ارشاد مريدان پرداخت . امّا ديدار مريد و مراد پيوسته بود و جذبهء آنان به يكديگر با گذشت زمان محكم‌تر مىشد . سرانجام ، شيخ زاهد در 700 ق در سنّ هشتاد و پنج سالگى درگذشت و به توصيهء شيخ صفى 29 در اقامتگاهش به خاك سپرده شد . شيخ ، پس از درگذشت مرادش ، سكّان تعليم و تربيت مريدان ، مقتدرانه ، به دست گرفت . او بر خلاف اسلاف خود به اشاعهء طريقتش در خارج از حيطهء اقتدارش ، گيلان و آذربايجان ، پرداخت . شيخ مريدان خود را ، كه خليفهء او بودند ، به ديار آناطولى ، شام و ديار بكر اعزام مىكرد 30 . شيخ آوازه و نفوذى عالم‌گير يافت و حاكمان و قدرتمندان زمانش يعنى « رشيد الدّين [ فضل اللّه ] ، وزير و مورّخ ، و پسران 31 [ وى ] و امير چوپان 32 و شخص ايلخان ، ابو سعيد بهادر خان 33 » سرسپردهء او شدند 34 . دربارهء اهمّيّت مقام و منزلت شيخ ، منابع متعدّد او را ستوده‌اند و وى را با عناوين و القاب و صفاتى چون « قطب آفاق » 35 ، « قبولى عظيم » 36 ، « قطب فلك حقيقت » « سبّاح بحار شريعت » ، « مسّاح مضمار طريقت » ، « شيخ الاسلام و المسلمين » ، « برهان الواصلين » ، « قدوهء صفّهء صفا » ، و « گلبن دوحهء وفا » و « آستانهء ولايت پناه » 37 معرّفى كرده‌اند . شهرت و قبولى شيخ سبب شد تا وى مريدان بسيار بيابد . منابع متعدّد مريدان وى را از 12000 نفر و بسيار بيشتر از اين ، برشمرده‌اند 38 . شيخ صفى در اوّل محرّم 735 ، هنگامى كه هشتاد و پنج سال از عمرش مىگذشت ، درگذشت و اين زمانى بود كه او به تازگى ( دوازده روز ) از سفر حج بازگشته بود . پيكر شيخ را در خانه‌اش در اردبيل ، كه خانقاهش نيز بود ، به خاك سپردند 39 . اكنون ، مزار شيخ به بقعهء شيخ صفى الدّين اردبيلى در آن سامان مشهور است . شيخ پيش از مرگ ، پسرش ، صدر الدّين موسى ، را به جانشينى خود برگزيد . دربارهء مقامات شيخ ، نيز ، كتابى مستقل ، مسمّى به صفوّة الصّفا يا اسس المواهب السّنيّه فى مناقب الصفويّه به قلم درويش توكّلى بن اسماعيل بن حاجى محمّد ، مشهور به ابن بزّاز ، از نويسندگان قرن هشتم ، تأليف شده است . كه از مهم‌ترين منابع در احوال و كرامات و مقامات صفى الدّين اردبيلى و نيز تصوّف است .