آرمينيوس وامبرى ( مترجم : فتحعلى خواجه نوريان )
49
سياحت درويشى دروغين در خانات آسياى ميانه ( فارسى )
قبل از آنكه به تهيهء چاى بپردازيم جوانان قافله درصدد يافتن چشمهء آب شيرين برآمدند و تقريبا بلافاصله فرياد هولانگيزى شنيديم و آنها را ديديم كه با شتاب هرچه تمامتر مراجعت كردند و اظهار داشتند در نزديكى چشمه حيواناتى را ديدهاند كه با جستوخيز پا بفرار گذاشتهاند . ابتدا تصور كردم اين حيوانات شير بودهاند و با شمشيرى كه چندان وضعيت خوبى نداشت بدنبال آنها دويدم ولى در آن جهتى كه نشانى داده بودند از مسافت بسيار دور ، كه به زحمت ممكن بود تشخيص داد ، دو ببر قشنگ ديدم كه پوست راهراهشان در روى سبزى شاخسارها به خوبى نمايان بود . دهاتيها ميگفتند اين جنگل مأمن بسيارى از حيوانات وحشى است ولى بندرت به انسان حمله ميكنند . واضح است كه شغالها با اينكه از حيث عدد زياد بودند چندان اسباب دردسر ما را فراهم نميكردند و با اينكه از چوب دستى زياد ميترسند باز هم كاملا موفق به تارومار كردن آنها نميشديم . اين حيوانات سراسر ايران را مورد دستبرد قرار ميدهند و غالبا اتفاق مىافتد حتى در خيابانهاى شهر طهران هم هنگام شب زوزهء طولانى و شكوهآميز آنها به گوش ميرسد ولى در داخل شهرها جسارتشان به اين حد نميرسد و حقيقتا از سر شب تا صبح درينجا مرا به ستوه آوردند و براى اينكه نتوانند كفشها و كيسهء آذوقهء مرا بربايند مجبور بودم با مشت و لگد با آنها مبارزه كنم . فرداى آن روز قرار بود به سارى حاكمنشين مازندران برسيم . كمى آنطرفتر از جاده ، مقبرهء شيخ طبرسى واقع است . اين نقطه قلاع مستحكمى بوده كه مدتهاى مديد بابيها « 1 » آن را محل دفاع خود قرار داده اسباب وحشت براى اطراف شده بودند . درينجا هم باغهاى قشنگى وجود دارد كه محصول پرتقال و ليموى آن بسيار فراوان است و ميوههاى زرد و سرخ اين درختان با زمينهء سبز برگها تضاد
--> ( 1 ) - فرقهاى هستند كه پيامبرى محمد را انكار مىنمودند و سعى ميكردند يكنوع آئين اجتماعى ( Socialisme ) وحشيانهاى را تبليغ كنند .