پطرس دى سركيس گيلانتز ( مترجم : محمد مهريار )
51
سقوط اصفهان ( فارسى )
دستگير كنند در تعقيب او هستند . تا سه روز در ارزروم چراغانى بود « 1 » و توپها گشاد مىدادند . چند روز بعد خبر رسيد كه وختانگ با سپاهى بازگشته است و سخت بر تركان حمله برده و آنها را شكست داده است . لشگريان ترك ، كه از [ معركه ] گريخته بودند ، در دستههاى صد نفرى و دويست نفرى باز مىگشتند . وقتى كه ما به بايزيد رسيديم خود آنها را در حال بازگشت و عقب نشينى ديديم . چون به تبريز آمديم همين اخبار را شنيديم . قاصدى كه از گرجستان به تبريز رسيد آنچه را كه در بالا به ذكر آمد تأييد نمود . 5 - در 28 ژوئيه ( 8 اگوست ) 1723 ميلادى ( 1135 هجرى ) ژوزف اپى ساليميان « 2 » تفليسى ، كه اصلا ارمنى است و مذهب كاتوليك « 3 » را پذيرفته است ، به راه همدان از اصفهان گريخت . وى در آنجا مترجم شركت فرانسوى « 4 » بود . به ورودش در رشت ژوزف اپى ساليميان ما را از كيفيت تصرف اصفهان بدست افغانها آگاه ساخت . محمود خان پسر ميرويس افغانى « 5 » در 18 فوريه « اول
--> ( 1 ) - در متن لغت donama كه محرف از كلمه تركى donama آمده است ؛ در پاورقى آن را بغلط به معنى محصور توضيح كردهاند . ( ك . م ، ل . ل ) . ( 2 ) - Jo sephApisalaymian ( 3 ) - ممكن است ژزف اپى ساليميان وقتى كه در فرانسه تحصيل مىكرده است به مذهب كاتوليك در آمده باشد . ( ل - ل ) . ( 4 ) - ژزف اپى ساليميان منشى و مترجم آنژدو گاردان ( AngedeGardane ) كنسول فرانسه در اصفهان بود ؛ و قسمتى از كارها و وظايف گاردان در اصفهان مواظبت و توجه از منافع شركت هند فرانسه مىبود . ( ل - ل ) . ( 5 ) - محمود سابقا در اواخر تابستان سال 1719 ميلادى ( 1131 ه . ق ) با افراد طايفه غلزائى خود به ايران حمله برده و شهر كرمان ( ولى نه ارگ آن را ) تصرف كرده بود . وقتى در كرت دوم محمود به ايران حمله آورد ، لطفعليخان مغضوب واقع شده بود و افراد لشگرش پراكنده شده