آكى ئو كازاما ( مترجم : هاشم رجب زاده )
181
سفرنامه كازاما ( فارسى )
" سن " « 1 » در روز ، قابل تأمل است . اما از آنجا كه سطح زندگى عامه پايين است ، هنوز مردم به اين گونه مسائل اجتماعى توجه ندارند ، خاصه كه در ايلات قاليبافى كار جنبىشان است و براى روستانشينان وسيله كسب درآمد اضافى ناچيز و كمك به معاش فقيرانهء آنها . امروزه در شهرهاى بزرگ مانند اصفهان و كرمان بيش از پيش در كارگاههاى وسيع و به روش جديد قالى مىبافند ، و ديگر قالىها همچنان كه در قديم محصول فرعى مردم روستانشين است . به تازگى آلمانىها و ديگران دستگاههاى ماشينى براى بافتن فرش شبيه قالى ايرانى ساختهاند . اما تفاوت اين فرشهاى ماشينى با قالى دستباف ايرانى مانند اختلاف آهنگ نواخته شده با پيانو و پيانولا « 2 » است ، و به راستى به هيچ روى با هم قابل مقايسه نيست . قشون ايران نيروى لشكرى ايران برابر اصلاحات نظام سربازگيرى كه از دورهء وزارت جنگ رضا شاه بر پايهء استوار بنياد شد ، بر اساس خدمت وظيفهء عمومى كه با وضع قانون نظام اجبارى در سال 1925 برقرار شد ، تشكيل يافت . « 3 » ايجاد اين ارتش و تسليحات طرز جديد در اين كشور ، البته كارى بزرگ و بىسابقه بود و نيز كمال مطلوب ، و نتايج چشمگير از آن انتظار مىرود . اما اين قانون هنوز به طور كامل به اجرا در نيامده است ، چون در ولايات ايلها و مردم چادرنشين و اهل كوچ هستند و نسبت به احضار مردان جوان به خدمت نظام در سراسر كشور نگرانى و بىقرارى نشان
--> ( 1 ) . " سن " واحد قديم پول ژاپن : پول سياه . هر يكصد سن معادل يك " ين " بود . ( 2 ) . Pianola مانند پيانوى الكترونيكى امروز ، نوعى پيانوى خودكار بود كه در سالهاى دههء 1920 رواج داشت ، اما با رونق گرفتن گرامافون و صفحهء موسيقى ، بازار آن از گرمى افتاد . ( 3 ) . « قانون نظام اجبارى ( وظيفه ) در 16 خرداد سال 1304 تصويب شده و مقدمات اجراى آن تا اواخر سال 1306 به تأخير افتاده بود » ( گلشائيان ، ص 1 : 189 ) .