به صورت زده‌اند و فقط چشمهايشان پيداست . ديدن آنان هربار دسته‌اى پرنده را به يادم مىآورد . بيننده براى دانستن و شناختن اندازهء زيبايى زن هيچ ره‌يافتى جز چشمان او كه پيداست ندارد . ( افسون ) چشمهاى قاب گرفته در سياهى چادر اين زنان زيبا همچون دم زدن در پاى چاه عميق است ( كه انسان را وسوسه مىكند كه در آن بيفتد ) . همهء احساسها و تمايلات درونى براى اظهار و بيان راهى جز گذر از اين دو چشم ندارد ، و اين است كه جادو و دلربايى اين چشمان بس افزون مىشود . چشمانى كه همچون بلور سياه بر چهرهء سپيد مىدرخشد به راستى زيبا است . اما معمولا بينىها بىتناسب و بزرگ است ، و حتى گاه منظر عجيب دارد . اين هم از ناسازى آفرينش بشر است . سلوك با زنان بر پايهء سنن دين محمدى است . اما برابر برداشت صحيح و دقيق از كتاب مقدس اسلام مىبايست حقوق بشرى بيشترى به زنان داده مىشد . با اين همه ، برابر نظام و احكام ساختهء جامعهء مردسالار ، زنان امروزه همان وضع رقت‌بار گذشته را دارند و در واقع نمىتوانند از حال و روزى كه به احوال بردگان مانند است بگريزند . به تازگى اين وضع را حتى در چند كشور اسلامى تغيير داده و احوال زنان را بهبود بخشيده‌اند . اين جريان سال‌به‌سال و رفته‌رفته پيشرفت دارد . پادشاه كنونى ايران هم تدابيرى براى آزاد شدن تدريجى زنان ( از قيود جامعهء مردسالار ) در كار مىآورد . در افغانستان ، كشور همسايهء ايران ، اتخاذ معيارهاى اروپايى ( در وضع زنان ) از سوى امان الله خان پادشاه افغان در برابر مخالفت روحانيان و جبهه‌گيرى محافظه‌كاران با شكست روبرو شد . پس در ايران در اين كار با تأمل و تدبير بيشتر پيش مىروند و از شتاب ناسنجيده در اخذ و اقتباس سياست نوآورى پرهيز مىكنند . امروزه زنان هميشه مجبور به چادر پوشيدن نيستند ، اما هنوز بيشتر مردم رسم حجاب را رعايت مىكنند . عادت بر اين است كه خانم‌ها از خانه بيرون نروند ، و تركيب خانه‌ها و وضع