داشت كه تعظيم نظامى كردند و به آواز بلند گفتند : « شازده ساق اولسون » - يعنى شاهزاده سلامت باشد - همه‌جا همين را مىگفتند . در خانهء حاجى على اكبر بيك تاجر شماخى كه در وسط شهر منزل دارد براى ما خانه معين كرده بود . مشار اليه خانه خوبى دارد . با اوضاع و اسباب آراسته كه به‌اصطلاح فرنگىها مبل - با باء موحده بر وزن قفل - مىگويند . دم پله تجار و كسبه بودند . روس‌ها و ارامنه مجموعهء نان و نمك در دست داشتند كه علامت ادب و مهربانى است . شهر شماخى پايتخت ولايت شروان 16 است . كوچه‌هاى راست بسيار خوب دارد . مولد خاقانى در آن شهر است كه در افتخار خود مىگويد : تا كلبهء من در اين مكان است * شروان همه ساله خيروان است خاقانى نه اين‌كه در اين بيت به مناسبت خير ، شر گفته است بلكه شروان را به فتح ، بر وزن سبحان ضبط كرده‌اند . ايضا خاقانى در مدح شروان گويد : شَروان به روزگار تو اميدوار باد * كاقبال روزگار هم از روزگار تست و ايضا گويد : از آن گشت شروان سمرقند اعظم * كه گردون تو را خواند خاقان اكبر شيروان بر وزن قيروان غلط است . در تحفة العراقين 17 مىگويد : « طوطى معانى آفرينم * شروان قفسى است آهنينم تنگ آمده بر دلم شماخى * گلخن جايى بدين فراخى زندان من است مسكن من * هر موى موكل تن من » و جمال الدين عبد الرزاق اصفهانى 18 هم شروان بسته ، چنانچه گفته است : كيست كه پيغام من به شهر شروان برد * يك سخن از من بدان مرد سخندان برد و ميرزا عباسقلى شروانى 19 كه در مصالحهء تركمانچاى مترجم پسكويج بود در تاريخ خود نوشته كه : اصل خاقانى از قريه ملهملو است كه در يك فرسخى قصبهء شماخى است . » الان هم ده دوازده خانوار دارد . شهر شماخى سى هزار نفر جمعيت دارد . در شماخى مسجد سنگى عالى هست كه طاق او از سنگ است . خيلى خوب بنا كرده‌اند . طاق مرتفعى دارد و از دو طرف شبستان دارد كه طول آن شبستان‌ها با گنبد وسط تقريبا پنجاه ذرع است . شب ، علماى شماخى آقا سيد على پيشنماز ، آقا ميرزا ابو الحسن مجتهد ، حاجى سعيد افندى قاضى اهل سنت و ابراهيم خليل افندى قاضى اهل سنت ديدن كردند . شماخى در عرض شمالى « م ك » چهل درجه و بيست دقيقه و در طول مشرقى مح لج » چهل و هشت درجه و سى و سه دقيقه واقع شده است . انحراف قبلهء شماخى در جنوب به طرف مغرب ك ط » بيست درجه و نه دقيقه است و با انحراف قطب‌نما كه در شماخى « ه » پنج درجه است كه » بيست و پنج درجه خواهد بود .