غانيه بوده‌اند . وسايل موسيقى ايرانيان متنوع و زياد است و از آن جمله است طبل ، تبيره كه ته آن دو از مس يا برنج ساخته شده ، ديگر دايره كه آن را با چابكدستى و استادى شگفت‌انگيزى به صدا درمىآورند ، و يك نوع تبيرهء بلند كه آن را به كمر مايل به جلو مىبندند ، و با دستى يك سر ، و با دست ديگر سر ديگرش را مىنوازند . ايرانيان طبلهايى به قطر سه پا دارند . اين طبلها آن قدر سنگين‌اند كه يك شتر به سختى قادر به حمل يكى از آنها مىباشد ، و گاه براى انتقال آنها از ارابه استفاده مىكنند ، و به تقريب مىتوان گفت هر يك آنها نيم موتى « 1 » وزن دارد . از اينها گذشته بوقهاى بلندى دارند كه آنها نيز سنگين‌اند و به مثابهء شيپور از آنها استفاده مىكنند . ارتفاع برخى از آنها از هفت پا درمىگذرد و بلندى كوچك‌ترين آنها از قامت يك انسان متوسط بيشتر مىباشد . اين آلت از مس يا برنج چنان نامتناسب ساخته شده كه يك پا مانده به سر تنه‌اش كشيده و نازك مىشود ، و از آن جا تا دهانه به اندازهء دو شست فراخ مىگردد و در پايين به قدر دو پا عريض مىشود . نوازندهء اين آلت به زحمت آن را سر پا نگه مىدارد و پشتش زير سنگينى آن خم مىشود . صدايش از فاصلهء دور به گوش مىرسد ، و اگر تنها نواخته شود صدايش گوشخراش و سنگين است ؛ امّا چنانچه با صداهاى ديگر آلات موسيقى تركيب و آميخته گردد كار اصوات بم را مىكند و مطبوع است . نوازندگان اين آلت براى رفع خستگى يا تغيير دادن صدا گاه گاه جاى آن را عوض مىكنند . افزون بر اين آلات موسيقى كه خصوصياتشان به شرح آمد ايرانيان ادوات موسيقى ديگرى نيز دارند كه برخى از آنها از شاخ حيوانات شكارى ساخته مىشود ، و بعضى شبيه شيپور مىباشد . قره‌نى ، نى لبك و نى ، از ديگر ادوات موسيقى ايرانيان است . به هر روى بايد رنج بسيار ببرند تا در نواختن آلات موسيقى همانند ما اروپاييان مهارت يابند . امّا ادوات موسيقى زهى ايرانيان عبارت است از رباب ، چنگ ، سنتور ، گيتار ، شش سيم ، ويلون ، و تنبوره كه عبارت از آلتى است متشكل از لوله‌اى كه بر سر

--> ( 1 ) - وزن موتى در زمانها و مكانهاى مختلف متغيّر بوده ، براى سنجش ماليات به كار مىرفته و در زمان شاردن معادل هجده هكتوليتر بوده است .