ژان شاردن ( مترجم : اقبال يغمايى )

65

سفرنامه شاردن ( فارسى )

جمله اتباع ايشان بودند ، و هر سال هشتصد هزار اكو ماليات مىدادند از نگهدارى و نگهبانى برخى اماكن مقدس فلسطين كه از ضمايم خاك عثمانى بود ، محروم شوند . كوردليه‌ها دست از تقاضاى خود برنمىداشتند و هر زمان مقتضى مىديدند براى تجديد نظر در رأى ، فعاليت و خرج بسيار مىكردند . كنت نسله سفير آلمان در باب عالى ، به سال 1665 كوشش و تدبير بسيار به كار برد مگر كوردوليه‌ها بار ديگر اماكن مقدس فلسطين را به تملّك و تصرّف خويش درآورند . وى براى رسيدن به اين هدف التماسها كرد ، وعده‌ها داد ، پيمانها سپرد ، پولها خرج كرد ، اما اندك موفقيّتى نصيبش نشد . چهار سال بعد بايل مولينو ( baile molino ) به نام جمهورى ونيز همين تقاضا را عرضه داشت « 26 » . اما هيچ نتيجه به دست نياورد . كوردليه‌ها كه اميدشان از همه‌جا گسسته شده بود متوسل به پادشاه فرانسه شدند ، و به اقدام او دل بستند . آنان دو تن از روحانيان را به نمايندگى خود به دربار لويى فرستادند . اين دو سفارشنامه‌هايى را كه از پادشاهان رم و اسپانيا و دو سه تن ديگر از سلاطين مسيحى با خود داشتند به امپراتور تقديم ، و استدعا كردند وسايل خلع يد يونانيان را از بقاع مقدس فلسطين فراهم كند . لويى به انجام يافتن اين مهم اعتقاد و علاقهء بسيار داشت بدين جهت به مسيو دولاهه سفير خود در باب عالى دستور داد ضمن تنظيم مواد قرارداد تجديد معاهدهء كاپيتولاسيون اين موضوع را نيز بگنجاند . آقاى دولاهه و نوانتل يكى پس از ديگرى هنگام مذاكره دربارهء قرارداد مذكور ، علاقهء امپراتور فرانسه را دربارهء استرداد اماكن مقدس به كوردليه‌ها ، مكرر و به تأكيد تمام تذكر دادند ، و قاطعانه اظهار داشتند چنانچه اين درخواست پذيرفته نشود به دستور امپراتور فرانسه از ادامهء مذاكرات خوددارى مىكنند ، ولى اين تهديد هرگز عملى نشد ، چه به شرحى كه گذشت در ماه آوريل ، نمايندگان فرانسه از گنجاندن اين ماده در قرارداد عدول و صرف‌نظر كردند ، و به اين حقيقت گردن نهادند كه مصالح يك معاهده مهم را نبايد فداى تملك و نگهدارى و نگهبانى چند كليسا و محراب كرد . اين دو شخصيت روحانى به من گفتند : وقتى ما دو نفر وارد قسطنطنيه شديم آقاى دولاهه به ما گفت كه وى بر اين باور است كه اگر مادهء مربوط به واگذارى اماكن

--> ( 26 ) - مولينو در سال 1671 ميلادى برابر 1050 خورشيدى در قسطنطنيه درگذشت .