عبد الحي بن الضحاك بن محمود الجرديزي ( گرديزى )
5
تاريخ گرديزى ( زين الأخبار ) ( فارسى )
مقدمه بقلم مرحوم نفيسى كتاب زين الاخبار از ابو سعيد عبد الحى ابن ضحاك بن محمود گرديزى كه درين اوراق يكى از قسمتهاى جالب آن نخستين بار انتشار مىيابد ، چه از حيث روش فارسى نويسى بسيار بلند و بسيار ساده و روان ، و چه از حيث نكات تاريخى كه در هيچ كتاب ديگر نيست ، براى ايرانيان بيش از هر تاريخ نامهء ديگرى اهميت دارد تنها قسمتهاى بريدهء اين كتاب آن هم بسيار نادرست انتشار يافته ، و از همان آغاز انتشار اهميت كتاب را آشكار كرده است . نام اين كتاب و مؤلف آن تنها در پشت يكى از دو نسخهء خطى آن بدست كسى كه ظاهرا آن را در هند خريده است ، به خط شكستهء بسيار خوش بدين گونه نوشته شده : « هو ، اللّه اكبر جل جلاله . تاريخ زين الاخبار ، من تصنيف ابو سعيد عبد الحى ابن الضحاك بن محمود گرديزى ، واقعهء چهاردهم شهر ربيع الثانى ، روز پنجشنبه سنه 27 محمد شاهى ابتياع نموده ، امانت از سبحانه تعالى است . » از آغاز اين نسخه كه قديمتر از ديگرى است ، خطبه كتاب و قسمتى از پيشداديان