محمد محسن مستوفى
59
زبدة التواريخ ( فارسى )
نيز رسيده ، عبيد خان بىنيل مقصود دست از محاصرهء هرات برداشته ، معاودت به تركستان نموده نواب شاه طهماسب نيز بعد از تدارك بعضى از خرابيهاى « 1 » آن طايفه به عراق معاوت فرمودند « 2 » . [ 362 ] محاربهء چهارم - چون خبر مراجعت نواب شاه طهماسب به عراق به عبيد خان رسيده باز طمع و هواى « 3 » خراسان كرده ، اين مرتبه يكصد و بيست هزار سوار جمعيت نموده عازم خراسان گرديده ، نواب شاه جنت مكان نيز بعد از رسيدن خبر مزبور حركت فرموده ، در روز شنبه پانزدهم محرم سنهء 934 ق / 1527 م در زور آباد محال جام لشكر به عبيد خان رسيده ، بعد از تلاقى فريقين از اول صبح روز يكشنبه « 4 » دوازدهم الى غروب آفتاب نايرهء حرب و قتال مشتعل بوده ، بعضى از امراى قزلباشيه از صدمت ضرب و حرب آن طايفهء خذله هزيمت نموده ، شاه جنت مكان از پاى علم حركت نكرده « 5 » ، تا آنكه بالاخره لابد شده خود عزم ميدان كرده ، نهيب بر بقيهء قزلباشيه كه مانده بودند داده ، خود از پيش و طيب « 6 » قزلباش از عقب ، دست به شمشير خود را بر سپاه مخالف زده در اندك زمانى غالب آمده ، آن طايفهء خذله مغلوب گرديده شكست خورده ، كرچكونجى خان « 7 » و جانى بيگ خان و عبيد خان كه پادشاه ماوراء النهر و بلخ و بخارا بودند ، هر سه مضطرب شده اسلحه را از خود باز كرده با ساير اوزبكيه به جانب ماوراء النهر از راه دشت فرار كردند . و مال و غنيمت بسيار به دست قزلباش آمده ، شاه جنت مكان بعد از انتظام امور خراسان و رسيدن خبر حركت سلطان خواندگار به سمت آذربايجان حركت و از خراسان مراجعت و روانهء عراق شدند . محاربهء پنجم در سنهء 935 ق / 1528 م ، باز عبيد الله خان لشكر و سپاه بسيار فراهم آورده خود را ساخته بر سر مشهد مقدس آمده در آن ولايت « 8 » اغزيوار سلطان شاملو و احمد سلطان افشار و يعقوب سلطان قاجار در مشهد مقدس بودند و چون باروى شهر هنوز تمام نشده بود ، نهرها بر دور شهر كنده « 9 » كوچه بندى كردند و به
--> ( 1 ) - د : جزئيهاى ( 2 ) - آ : فرمود ( 3 ) - ملك : طمع آب و هواى خراسان ، ملى : و افتاده است ( 4 ) - د : مزبور ( 5 ) - آ : كرده ( 6 ) - ملك : تيپ ( 7 ) - آ : چكونجى خان ( 8 ) - ملى : يت افتاده است ( 9 ) - آ : كشيده