محمد ميرك بن مسعود حسينى منشى

34

رياض الفردوس خانى ( فارسى )

رود كرم نيز از توابع بلاد شاپور باشد و دو ناحيه است ، هر يكى محتوى بر پنج قريه : يكى دم رود و ديگرى سر رود . و در سر رود انواع فواكه سردسيرى به عمل آيد و از شارع بر يك طرف است . لكن دم رود بر سمت شارع اصفهان و كوه گيلويه وقوع يافته . يكى از قراى دم رود قريهء دناست كه در پاى كوه دنا واقع شده و آن كوهى است كه سيّاح عالمگرد حسّ بصر به كمند پر پيچ و تاب و هم ارتقا به ذروهء رفعتش نتواند نمود ، و رنگ كوهگرد فلك مينا رنگ از تندى و بلنديش در وى نتواند غنود . ز تنگ عيشى بر ذروه‌هاش كرده هماى * ز استخوان مسافر ، ذخيره‌هاى گران مجتازان اقاليم سبعه اين كوه را ثالث البرز و الوند شمرده‌اند و اگر حايل و حاجزى ممانعت رؤيت ننمايد از بيست و سى فرسنگ مىنمايد . و زعم عوام انام از آنجا آن است كه شاه كيخسرو در مغارهء [ 7 ب ] كوه دنا غايب گشته . و در قريهء مزبور نوعى انگور به عمل مىآيد كه بر انگور مشهور بلاد شاپور رجحان دارد . عين الجراد در آن نواحى است كه هرگاه عبور ملخ به محلى واقع شود مسرعى بر جناح استعجال رفته مطهره [ اى ] از آن چشمه مملو ساخته بر زمين نگذارد تا به مقصد رسد ، و نوعى از طيور كه آن را سار گويند همراه حامل آب رفته با ملخان قتال نموده تا همگى را مفقود و معدوم نگردانند معاودت ننمايند . طرفه‌تر اين كه اگر فوج طيور مزبور از عهدهء كثرت جراد بيرون نيايند چند قطعه رفته افواج ديگر [ را ] به كومك و مدد آورده اثرى از آنها باقى نگذارند . قصبهء طشان تير از مستحدثات شاپور و به دهدشت و بهبهان هر دو مقاربت دارد . بعضى