مسجد شيخ دوشنبه 23 رمضان - ديشب مسجد شيخ بوديم . حاج عز الممالك و امير نصرت هم آمدند . همه‌چيز در مملكت ما اقبال و ادبار دارد حتى مساجد . چندين سال بود اين مسجد شيخ ( بانى آن مرحوم امير اتابيك است ، متصدى مرحوم شيخ عبد الحسين معرب بود و به اسم او معروف شد ) به كلى متروك بود . مقابل آن مسجد خازن الملك رونقى به سزا داشت . امروز به واسطهء عزيمت آقا ميرزا مرتضى فرزند مرحوم حاجى ميرزا حسن آشتيانى آنجا متروك [ شده ] و اينجا رونق گرفته است . نماز قضا اقتدا كرديم ، دعا خوانديم ، روضه گوش كرديم ، بالاخره قرآن سر گرفتيم و مجلس ختم شد . خداوند به عزت و كرم خودش از ما بندگان روسياه گنه‌كار قبول فرمايد . آنجا اعلام كردند كه فردا عصر در مسجد جامع آقا شيخ محمد سلطان المحققين كه از چنگال امير لشكر خلاص و طهران وارد شده منبر مىرود . ما بيكاريم ، اداره نداريم ، ملك ، مال ، علاقه و گرفتارى نداريم ، كاش همه ماه رمضان بود كه مشغله برايمان بود . از خواب برخاستم به عجله لباس پوشيده مسجد جامع رفتم . پيش خود تصور مىكردم از همه زودتر [ آمده‌ام ] و بيكاره‌تر از من كسى نيست . خير معلوم شد خيلى بيش از من شهر ما بيكار دارد و مسجد مملو آدم بود . گوشه‌اى نشستم . شيخ محمد اصفهانى واعظ شيخ محمد اصفهانى است ، برادر مرحوم حاجى ملا باقر محدث و واعظ خيلى معروف سى سال قبل طهران . پس از فوت او اين برادر طهران آمد و اول واعظ شد . بسيار باسواد است ، بسيار خوب حرف مىزند . بين وعظ صحبتهاى شيرين هم براى تفريح مىنمود . اصل مشروطهء ما هم پس از مسيو نوز و تجار محتكر قند سر اين آدم شد . در منبر از دولت و عين الدوله بدگوئى كرد . مغرب دم امامزاده يحيى قراولخانه بود خواست از آنجا بگذرد دستگيرش كردند و بردند توى قراولخانه . كسبه و اهالى جوار امامزاده به حمايت برخاستند . كار به زدوخورد ، چوب و چماق و قنداق تفنگ كشيد . جمعيت غلبه كرد و از قراولخانه بيرون آورده بودند . علما و اهل منبر به‌حمايت برخاسته ، كم‌كم شد آنچه به‌مرحمت انگليس و علماى رشوه‌گير پول‌دوست ما شد . اين قضيه در 18 ماه جمادى الاول 1324 واقع شد كه شيخ محمد در امامزاده يحيى وعظ مىكرد و حكم شده بود قراولهاى قراولخانهء باغ پسته بيك دستگيرش كنند . نوزدهم مردم مسجد جامع و بيست و نهم علما به قم ، تجار و كسبه سفارت انگليس [ رفتند ] . اما حالا خيلى پير شده و