قهرمان ميرزا عين السلطنه
3269
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى )
ميرزا ضياء پيشخدمت حضرت و الا ماهى سه تومان داشت امروز به او ماهى بيست تومان نظميه مىدهد . اين مواجبهاى زياد چنانچه متصل هم اين ايام در روزنامهها تعرض مىكنند باعث خرابى و نقصان كلى ماليه مملكت خواهد شد . زندگى سرباز رفورمه سرباز « رفورمه » كه حاليه دو رژيمان از فوج فيروزكوه و سوادكوه گرفتهاند يك وقت ديدم در روزنامه نوشته بود غذاى آنها پلو و خورش بادمجان [ و ] جوجه است و حال آن كه سالدات روس در قزوين هيچ خورش بادمجان جوجه نمىخورد و ماهى هفت هزار شهريه مىدهند به قزاق خودشان ماهى پانزده قران پول دست خرجى مىدهند . سرباز مملكت ما تعريفش در اين بايد باشد كه كمخرج است . مسكرات لازم ندارد . [ به ] چاى عادت ندارد . نان خالى در خانهء خودش مىخورد ، لباس كرباس پارهپارهء رعاياى ما مىپوشند حالا ما به آنها عادت بدهيم و آنها را مثل سرباز انگليس بخواهيم نگاه داريم غلط است . اولا ماليات و درآمد مملكت ما آنقدر نيست . ثانيا بر خلاف عادت آنهاست ، اسباب فلاكت و تلف آنها مىشود . و انگهى ممالك روى زمين از خدا مىخواهند سرباز آنها كمخرج باشد و روزبهروز كمتر مىكنند . چه ضرر دارد ما مخارج يك رژيمان را به دو رژيمان خرج كنيم . اين همه ترقيات قشون ژاپن و فتوحات آنها در جنگ روس يك جهت عمدهاش سادهگى غذا و كمخرجى آنها بود كه به يك مقدار قليلى از برنج در آب جوشيده قناعت داشتند و سرباز روس بر خلاف آنها حوائجشان زياد بود هر شب « وتكا » داشتند ، عصرها چاى مىخواستند . ناهار و شام آنها گوشت بود يا آبگوشت . حالا ما بايد از خدا بخواهيم سرباز ما از سرباز ژاپن هم كمخرجتر است ، ليكن از روى عدم اطلاع داريم آنها را به چيزهاى بد عادت مىدهيم و با قلت زاد مثل سرباز دول نمرهء اول نگاه داريم . حقوق آصف الدوله و ديگران مطلب طولانى شد . معاون دفتر كه اين اواخر منشى حضرت و الا بود و ما خيلى در روزنامهء سابق خود از او يادآورى كردهايم بعد از فتح طهران رفت به ادارهء حكومتى طهران . آنوقت كه ميرزا صالح خان حاكم بود كه حالا لقب آصف الدوله گرفته . مىگفت
--> - داور طرف توجه مشار اليه بود . ( مسعود سالور )