نيمتاج الملوك لقب دارد . خيلى با شاهزاده نصير الدوله دوستى پيدا كرده . در غربت به درد همديگر مىخورند . حضرت عليه نور السلطنه دختر شاه عيال متولىباشى ديروز از همشيره دعوت كرده بود . خيلى از مهربانى و التفات شاهزاده خانم ممنون شده بودند . نصرت الله خان پسر خواهر كوكب خانم « 1 » نزد نور السلطنه است . مادر خوبى داشت . جوان‌مرگ شد . اين طفل با پدرش مدتى است آنجا نوكرى دارند . مدرسه مىرود . بد بچه‌اى نيست . شب حرم مطهر مشرف شده ، از آنجا به اصرار مشير السلطنه همراهى كرده تا بعد از شام بيشتر صحبت طهران بود . من به فرمايش ايشان براى دوم ماه بليت دليجان گرفته‌ام كه همراه خودش باشم . ديگر نمىدانم تنها خواهم رفت يا جناب ايشان هم تشريف خواهند برد . اگر به‌اتفاق برويم خيلى خوش خواهد گذشت . فيروزهء خاكى پنجشنبه 25 جمادى الثانيه - برحسب معمول صبح را حرم مشرف شدم . خازن الممالك پسر مرحوم آقا غلامحسين خزانه خازن الممالك همراه مشير السلطنه است . با من دوستى پيدا كرده جوان خوبى است . به اتفاق در صحنها و بازار گردش رفتيم . معدن فيروزه در نيشابور است . اما مركز فروش و تراش آن مشهد مقدس است . امسال معدن را سپهدار به شراكت يكى دو نفر اجاره كرده و به جليل ميرزا رئيس تلگرافخانه سپرده است . قدغن كرده‌اند در مشهد نفروشند . تمام آنچه تراشيده مىشود يعنى در ادارهء خودشان به طهران ببرند . در اين چند روز يك فيروزهء خاكى عمله‌اى پيدا كرده . اين معدن خاكى عليحده [ است ] و ربطى به معدن سنگى ندارد . اگرچه آنچه هم بعد از تفحص و تجسس عمله‌جات بتوانند از چشم مستحفظين مخفى نمايند به محض بيرون آمدن از چاه و معدن ديگر حكم دزدى ندارد و مال حلال خودشان است . در اينجا سنگ نتراشيدهء آن را اول هزار تومان مىگفت . تجار فيروزه جرئت خريدارى نكرده بودند . آخر الامر در چهار صد تومان اداره خريدارى مىكند و مىتراشد . فيروزه‌اى در پانزده نخود وزن و به قيمت ده هزار تومان بيرون مىآيد و فورا به طهران مىبرند . تمام اين فيروزه‌تراشها پشيمان شده [ اند ] كه چرا ما نخريديم . معدن را سالى سى هزار تومان اجاره كرده‌اند . چون از روى علم و ترتيب جديد كار نمىكنند چندان منافعى دولت و ملت نمىبرد . تعجب است در ايام قديم كه معلوم نيست تاريخ آن كى و چه‌وقت است از

--> ( 1 ) - كوكب خانم - عيال نويسندهء خاطرات منظورست .