قهرمان ميرزا عين السلطنه
1503
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى )
نگفتهام . عزيز . . . شوهرش اينجا است . اغتشاشات اصانلوها شنبه 16 - خيلى دير از خواب بيدار شدم . محمد خان و قاسم خان اصانلو باز بناى اغتشاش را گذاشته از ده خمارك يك گله گوسفند برده دو نفر هم مقتول كردهاند . حكم به جهانشاه خان امير شد كه حكما آنها را دستگير كند . اين دو نفر پدرسوخته چند سال است شرارت مىكنند . در ايام سالار الدوله يك مرتبه اردو و توپ روانه كردند گرفتار نشدند . بعد اطمينان داده به شهر آمدند ، خلعت و انعام گرفتند . در حكومت ما هم تا حال كارى نكرده بودند . من هم كه به سجاس و كرسف رفتم آمدند . دو خلعت دادم سى تومان هم ماليات آن ده را نگرفتم . تعهدات كردند . نمىدانم چطور شده است كه اين قتل و غارت واقع شده . از طهران هم تلگرافات سخت در دستگيرى حضرات رسيد . سابقا جهانشاه خان باطنا همراهى داشت و نمىگذاشت . حالا قدرى دلخور شده است ، شايد دستگير نمايد . وضع ايلات خمسه شهرش منظم است . الواط و اشرار ندارد . معربد و قمهزن ديده نمىشود . دزد هيچ ندارد . فقط چند نفر از بالابانچيها هرزگى دارند ، آن هم مشروط بر اينكه از طرف صاحبمنصب تحريك شود و حكم شود . اما بلوكاتش همهجا مردمان شرير هرزهء ياغى طاغى فراوان دارد . از هر گوشهاش صدائى بيرون مىآيد . متصل در زحمت بايد بود . از يك حكومت فارس بيشتر دردسر دارد . از چهار سمت ئيلات احاطه كرده . در ئيلات ما هم معلوم است كه دزد و راهزن از همهجا زيادتر است . اين موضوعات هم بدتر مايهء فساد شده . بستنشينى هركس را تعاقب مىكنى به يكى از اماكن شريفه پناه مىبرد و آنها حمايت مىكنند . دنبالكردنش اسباب دردسر و زحمت فوق العاده است . احكامات بيمعنى طهران هم كه حد و اندازه ندارد . اين است كه حكومت سكوت مىكند . چون دوامى هم در حكومتها نيست بدون جهت دردسر نمىكشد . افخم الدوله بايد دهم ماه كه شش روز قبل باشد بهسمت مكهء معظمه حركت كرده باشد . آقاى عماد السلطنه نوشته بود گلين خانم رفته است خودم اطلاعى ندارم . امسال