حاصل مانده . حالا كه اين‌طور باشد چندى ديگر چه خواهد شد . شش سال قبل كه ملاير بودم جو پانزده هزار ، گندم دو تومان بود . الان مىگويند بيست و چهار تومان است ، همين‌طور ساير جاها . كرمان و يزد كه خيلى هنگامه است . اخبار خارجه حالا مختصرى از فرنگستان و خارجه بنويسم . كرت از چنگ عثمانى خارج شد . در ماه سپتامبر پرنس جرج پسر دوم پادشاه يونان را با كشتيهاى جنگى چهار دولت به كرت بردند و از طرف هر چهار دولت وظيفهء معقولى مقرر شد كه امورات آنجا را اصلاح كند . از دولت عثمانى نوشته بود فقط بيرقى آنجا نصب است آن‌هم بدون نگاهبان و قراول . اغلب مسلمانان آنجا جلاى وطن كرده به ساير بلاد عثمانى آمدند . تمام ارامنه اسلحهء خود را جمع‌آورى كرده قبل از ورود پرنس جرج تقديم ادميرال انگليسى كردند . گويا با عثمانى قرار گذاشته‌اند حكومت شاهزاده معزى اليه در ظرف دو سال باشد . اما عاقلان دانند كه كرت به كلى از عثمانى منتزع شد و رجعت آن محال است . مثل اجارهء بنادر آرتور و وىهاىوى از دولت چين است . بهاى دلار مصالحه ما بين آمريكا و اسپانيول در پاريس امضاء شده . جزاير فيليپين را گويا دولت اسپانيا واگذار نموده و در عوض چهل مليون « دالر » « 1 » دولت امريك داده است . « دالر » پول طلاى آمريك و معادل با يك تومان حاليهء ايران است . معاملهء فشودا و انگليس و فرانسه بخوشى گذشت . فرانسه‌ها فشودا را تخليه كرده از تهديدات انگليس ترسيدند . هنوز هم انگليسىها تهيهء جنگ مىبينند . توپهاى بزرگ و كشتيهاى فراوان دستور العمل داده‌اند . همهء دول به رغم يك‌ديگر مشغول ازدياد قوهء حربيه مىباشند . خود دولت روس كه چندى قبل اعلان مفصلى به دربار تمام دول حتى ايران فرستاد كه بايد ترك اسلحه كرد و به اين قواى حربيه كه مايهء تباهى بنى نوع بشر است تخفيف داد . بيش از همه در تهيه و تدارك است كه در تمام روزنامه‌هاى عالم در ايراد به آن بحث مىشود و سخت محل تعجب و تقبيح شده است . حتى در روزنامهء « اطلاع » طهران هم شرحى نوشته شده بود . دولت روس به تازگى سى و پنج فروند كشتى جنگى به كارخانجات انگليس و فرانسه و

--> ( 1 ) - Dollar