سه دروازه شهر با مناره‌هاى بلند و كاشىكاريهاى سبز بسيار زيبا و جالب توجه است غير از دروازه‌هاى موصوف پنج دروازه ديگر وجود دارد كه بسيار كوچك و قابل‌توجه نمىباشند . حصار شهرچندان مستحكم و مقاوم نيست و در بعضى جاها كه ريزش نموده آن را با خشت بازسازى نمودند . شهر تبريز در ميان باغ‌هاى ميوه كه ايرانيها به آنها « ميوه‌خانه » مىگويند محصور شده است . يكى از اين باغ‌ها كه بسيار بزرگ و در سمت غربى شهر واقع شده ، متعلق به حاجى محمد خان است . در شمال غربى شهر قبرستان وسيعى وجود دارد كه تمام سنگ‌قبرهاى اين گورستان از نوع گرانيت سياه ، و بر روى هر سنگ كتيبه‌اى به خط عربى نوشته شده بود . در جنوب غربى شهر تعداد زيادى گورستان قديمى ديده مىشود كه بعضى از سنگ قبرهاى آن از نوع قرمز مىباشد كه ظاهرا از كوه‌هاى مجاور به اين قبرستان حمل شده . يك نوع سنگ مرمر سياه شفاف بر روى بعضى از قبرها به چشم مىخورد كه من نتوانستم بفهمم كه اين نوع سنگ‌ها را از كدام معدن استخراج نموده‌اند . يكى از اين سنگ قبرها در حدود هشت پا و نيم درازا و دو پا و نيم پهنا داشت و بر روى آن هيئت يك قهرمانى را كنده‌كارى كرده بودند ، اين قبر در نزديكى مسجد كوچكى قرار داشت اين نوع سنگ‌ها بسيار صاف و شفاف و در عين حال محكم و بادوام هستند و به سنگ مرمر تبريز شهرت دارند . ( من شرح اين سنگ مرمرها را هنگام توصيف عمارات و ساختمان‌هاى شيراز و اصفهان بيان كرده‌ام ) در حوالى تبريز اين نوع سنگ يافت نمىشود و بطورى كه گفته شده از معادن نزديك درياچه‌شاهى و شهر مراغه به حد زياد استخراج مىگردد . اين نوع سنگ وقتى صيقل داده شود بسيار روشن و شفاف مىگردد .