مسائليكه در اثر نخجوانى طرح شده است احتياج بتوصيف مفصل اجتماعى - اقتصادى و سياسى دوران حيات و خلاقگى او دارد . اما با در نظر گرفتن اينكه تاريخ اجتماعى - اقتصادى اين دوره از طرف عده‌اى از محققين و بويژه در كتاب « تاريخ اجتماعى - اقتصادى و سياسى آذربايجان در قرون 13 و 14 » كه رشحه قلم مؤلف اين سطور است « 1 » تحقيق و تدقيق شده ما در اينجا بهمين‌قدر اكتفا كرده ذيلا بشرح اصول ترتيب متن علمى و انتقادى « دستور الكاتب فى تعيين المراتب » مىپردازيم . * * * نسخه دستنويس خود مؤلف محمد نخجوانى در نتيجه حوادث تاريخيكه روى داده است مفقود شده و بما نرسيده است . اين وضعيت ضرورت ترتيب متن علمى - انتقادى دستور الكاتب را ايجاب كرد . براى تهيه متن انتقادى اين اثر ما بايد از دستنويسهائيكه در كتابخانه‌هاى مختلف شرق و غرب موجود است استفاده ميكرديم . معمولا هنگاميكه نسخه دستنويس خود مؤلف اثر مفقود شده است و ترتيب دادن متنى نزديك بدستنويس مؤلف ضرورى است .

--> ( 1 ) ع . ع . على زاده ، تاريخ اجتماعى - اقتصادى و سياسى آذربايجان در قرون 13 و 14 ، باكو - 1956 . اين اثر علاوه‌بر تاريخ اجتماعى - اقتصادى و سياسى آذربايجان همچنين تاريخ ايران و كشورهاى مجاور را در قرون 13 و 14 احاطه مىكند .