محمد يوسف واله قزوينى اصفهانى

306

خلد برين ( فارسى )

مولانا جلال الدين محمد دوانى : در جهان فضل و افضال آفتابى بود در اوج كمال و در عالم دانش و كمال دريائى از گوهر مالامال . تبحرش در علوم معقول و منقول بر غواصان لئالى معارف معلوم ، و تقدمش بر مسندنشينان بزم ارم نشان علم و ايقان چون تقدم ماه و مهر بر ساير نجوم . در مباحث فروع و اصول بر جميع علماى عالم و تمامى فضلاى بنى آدم فايق و در تحقيق مسائل و تنقيح رسائل و توضيح براهين متقدمين و تبيين دلايل متأخرين گنجور گنجينهء دقايق . جناب مولوى خلف ارجمند مولانا سعد الدين اسعد است كه در عهد خود از جملهء دانشمندان جهان و فضلاى دوران بود و در قريهء دوان كه از اعمال كازرون است به امر قضاى آنجا قيام مىنمود . در بدايت حال فرزند ارجمند در ملازمت والد سعادتمند به تحصيل كمال اشتغال داشت و چون پايهء فضل و حالش مرتبهء كمال يافت از قريهء دوان به دار العلم شيراز شتافت و از در استفاده به مجلس درس مولانا محيى الدين كوشكنارى و خواجه حسن شاه بقال كه در آن زمان از شاگردان محقق شريف به وفور علم و دانش از ابناى زمان ممتاز بودند درآمد و به اكتساب انواع علوم از معقول و منقول مشغول گرديد و مطالعه و مباحثهء بسيارى از متداولات را در مجلس درس مولانا همام الدين كلبارى كه بر طوالع شرحى مفيد دارد به پايان رسانيد . و به هنگام اكتساب علم حديث ، خدمت شيخ صفى الدين ايجى را كه سيدى دانشمند بود اختيار نموده در مجلس درس وى به اعلى مدارج ترقيات صعود فرمود . بالجمله آن عارف معارف ربانى در عهد شباب و ايام جوانى خود را به صدارت اميرزاده يوسف بن ميرزا جهانشاه از سلاطين قراقوينلو مشغول كرده بود و چون پايهء قدر خود را از آن والاتر مىشمرد كه اوقات فرخنده ساعات را به اين قسم خدمات مصروف گرداند از آن منصب استعفا نموده به تدريس مدرسهء بيگم كه در آن