حسين قلى خان نظام السلطنه مافى
675
خاطرات و اسناد حسين قلى خان نظام السلطنه مافي ( فارسى )
مىنويسم ، كه آنچه را من استنباط كردهام ، بطور تحقيق سال نو حكومت شما باقى و برقرار خواهد بود و ظن غالب اين است كه شما از اين خدمت خلع و معاف نخواهيد بود ؛ ولى شرط حزم و احتياط را از دست ندهيد و كليهء محاسبات و معاملات خودتان را از قبيل ديوانى و شخصى با هركسى طرف هستيد ، صاف و تفريغ كنيد و به هيچ وجه باقى و نگرانى از طرف عمل و حوزهء حكمرانى خودتان نگذاريد كه احتياط شرط لازم هر كارى است ، خاصه اينكه تا وقت حركت شما هذه السنه تمام و منقضى شده است و مجال و حرف و مهلت براى هيچ عامل و مباشر باقى نيست . پيوست دوم اگرچه اعتقاد ندارم كه مرا مجبور به مأموريت خارج بكنند - زيرا كه به آذربايجان كه ممتنع است بروم ، خراسان هم كه مثل نير الدوله مدعى معتبر پرپولى كه صدهزار تومان نقد مىدهد ، در مقابل است و دور نيست كه آصف ، كرمانى بشود - ولى اگر به من در خارج كار بزرگ نداشتند بدهند ، احتمال داشت كه شما را در معيت من بفرستند چون براى من مأموريت صعب است و مشكل . عربستان و لرستان هم آنطور شده است ؛ با تفضل خداوند ، شما در كار بنادر باقى هستيد . با اين حالت ، چون از تقديرات و بازيچهء آسمانى كسى مطلع نيست ، تمام كارهايتان را مرتب و شسته و رفته بكنيد . اينكه به اجلال نظام نوشته بوديد اگر من امسال نمانم ، يك نفر از اجزاء باقى نمىماند ؛ جهنم كه نمانند . مگر خاطرت نمىآيد وقتى كه من از عربستان و بوشهر آمدم ، همه رفتند و خودم ماندم و اسد الله ترك و حبيب الله و فرامرز ؛ كره بهم خورد ؟ اينها نمانند ، يك طبقهء ديگر از نوكرهاى خودم حاضر و بواسطهء بيكارى مثل سگ به تملق خواهند آمد . ولى خيلى مجرد ، به چاپارى بيائيد . همين قدر كه ميرزا عباس خان تلگرافا خبر داد كه علاء الدوله امروز دو روز است حركت كرده ، فورا روانه شويد . سپهسالار هم الحمد الله مرخصى زيارت مشهد گرفت ، روز 17 حركت مىكند . انشاء الله به حول قوت الهى علامت ادبار علاء الدوله است . مسلما مشير الدوله به آن اقتدار نمىماند . سعد الدوله را به حالتى كه در زمان قوام الدوله ، نير الدوله را مشير الدوله نگه داشته بود ، نگه خواهد داشت كه به كلى از او بىنياز باشد . روح كارهاى مشير الدوله را هم از او سلب خواهد كرد ، صورت ظاهر لفظ وزير ماليه براى او باقى ماند . گر اين تير از تركش رستمى است * نه بر مرده بر زنده بايد گريست