يحيى دولت آبادى

263

حيات يحيى ( فارسى )

مملكت و عمليات نظامى به آنها علاقمند است بشوسه كردن و ارابه رو نمودن راه ناهموار و سخت مازندران كه پادشاهان صفوى هم با سعى و با خرج بسيار هم نتوانستند اين راه را درست بسازند و جز با قاطرهاى بومى عادت‌كردهء مازندرانى به آنجا سفر كردن مشكل بود علاقه مخصوص دارد . سردار سپه در اين كار كوشش بسيار مىكند و تمام قواى راه‌سازى را در آنجا به كار ميبرد و با خسارت جانى يك عده از نظاميان بالاخره راه مازندران ارابه‌رو مىشود و كار آمدوشد به آن ايالت پرنعمت آسان گشته بدان ميماند كه مازندران بتهران نزديك شده باشد و مركبات و ديگر حاصلهاى درختان بارآور مازندران و حاصلهاى زمينى از برنج و غيره و معدنيش در بازار تهران ارزان و فراوان مىشود بزرگتر عمليات كه در مازندران مىشود ساختن راه‌آهن شمال است كه از بندر شاهپور كنار درياى خزر بتهران كشيده مىشود قسمتهاى مسطح آن به زودى ساخته مىشود و قسمتهاى كوهستانى كه محتاج كوه شكافتن و تونل زدن است بتدريج پيش ميرود . و اينكه آيا اين نقشه راه‌آهن كنونى چه در جنوب و چه در شمال غير از آن قسمت كه از پيش نوشته شد به كار مؤسسات نفتى انگليسيان مىخورد و البته دائر ميماند باقى بچه صورت تمام مىشود و بچه صورت باقى خواهد ماند و سود و زيانش كدام بر ديگرى غلبه خواهد داشت موضوعى است كه نه نگارنده در اين موضوع تخصصى دارم و نه اين تأليف گنجايش بحث و تحقيق در اين‌گونه موضوعات را دارد . چيزى كه در عمليات سردار سپه بيشتر موجب اميدوارى است اين است كه سردار سپه با اينكه خود مدرسه نديده است بمدرسه معتقد است چه بمدارس كشورى و چه بمدارس لشگرى و در توسعه معارف همراه است لزوم تأسيس يك اونيورسيته كامل را در تهران مكرر مذاكره مىكند و هم در توسعه مدارس نظامى سعى بليغ مينمايد هرسال يك عده صاحبمنصب جوان تازه از مدارس نظامى در آمده را براى تكميل تحصيلات بخارج ميفرستد و نواقص علمى و عملى و اخلاقى نظاميان رفته‌رفته بر طرف ميگردد خصوصا كه طولى نميكشد چنان كه خواهيد خواند خدمت نظامى اجبارى ميگردد و احتياج بتوسعه دائره معارف لشگرى بر زيادت مىشود .