محمد جعفر بن محمد حسين نائينى

مقدمه 17

جامع جعفرى ( فارسى )

ميرزا محمد جعفر كتابى به روش تاريخ وصاف در مناقب همايونى نگاشته است . پس ازين كه شاه از كرج به سلطانيه وارد مىشود آن رساله را از محضر شاه مىگذرانند و طرب مورد عنايت و تحسين قرار مىگيرد . در همين اوان طرب به عز ملازمت شاهزاده محمد ولى ميرزا نائل مىشود . بيش از شش ماه نمىگذرد كه محمد ولى ميرزا به حكومت يزد منصوب مىشود . ميرزا محمد جعفر طرب هم سمت منشىباشيگرى او را مىيابد . محمد ولى ميرزا مدت هفت سال ( 1236 الى 1243 ) والى يزد بود . درين مدت ميرزا محمد جعفر سمت دفتر انشاء شاهزاده را به عهده داشت « 1 » و فوق العاده مورد توجه شاهزاده بود . تا بدان‌حد كه قسمتى از امور خيرات و مبرات شخصى شاهزاده هم با او بود . خود درين باب مىنويسد : و همين عنفوان هر ماهى مبلغى كافى مهم راتبهء ماهيانهء فقراى بلد و بلوك سبيل وصول را مسلوك مىداشت و اين بنده صندوقى را بدان مىانباشت و به تسلط الايام در وجه مستحقان سادات و عوام ميرسانيد . « 2 » طرب سمت منشيگرى را ، پس از آنكه عبد الرضا خان قيام كرد و به حكومت يزد رسيد ، در دستگاه عبد الرضا خان حفظ كرد . طرب نائينى طبق نوشتهء خودش علوم ادبى و منطق را از ملا محمد على عقدائى ، حكمت و فلسفه را از ملا اسمعيل اصفهانى ( شاگرد ملا على نورى ) فراگرفت . جزين محضر ملا ولى اللّه هزار جريبى را درك كرد . در شعر از حاشيه‌نشينان محفل محمد كاظم واله اصفهانى بود . جامع جعفرى طرب در چند جا از جامع جعفرى تصريحا سال تأليف كتاب را 1245 مىنويسد « 3 » . نيز گفته است

--> ( 1 ) - جامع جعفرى ، ص 138 - 139 ( 2 ) - جامع جعفرى ، ص 568 ( 3 ) - از جمله صفحات 230 - 490 - 530 - 532