محمد جعفر بن محمد حسين نائينى

مقدمه 18

جامع جعفرى ( فارسى )

كه اين اثر را به دستور عبد الرضا خان امير مؤيد در سلك تحرير كشيده . ذيل شرح مربوط به احوال سلطان محمد ميرزا ، درين خصوص ، مىنويسد : . . . عبد الرضا خان بعد از انتكاس لواى اختيار شاهزاده ( يعنى محمد ولى ميرزا ) حسب الحكم خديو قيصر دربان زمان بيگلربيگى آن سامان ( يعنى يزد ) به كف كفايت درآورده ، مرا برسم شاهزاده كافل مهم انشاء ساخته ، روزى فرمود كه چون مورخ جامع مفيدى ، محمد مفيد البافقى اليزدى روح اللّه روحه احوال اجداد ما را كه هر يك در عهد سلاطين صفويه متصدى خدمات بزرگ بوده‌اند در تاريخ خود ضبط نموده و رشتهء حكايات را تا سال 1096 كه تاريخ اتمام كتاب مزبورست منقطع ساخته لاجرم ميل خاطر بر آن است كه چون از عهد اتمام كتاب مزبور تا زمان ميرزا عنايت سلطان كه اجداد اخيرهء ماست فاصلهء زياد نيست ، احوال وى را عنوان نموده رشتهء حكايت و سلسلهء روايت را همه‌جا از دست نداده تا به مخلص ايام حكومت عالى بلكه حكامى كه بعد ازين نيز كافل مهم حكومت يزد مىشوند و به ترتيب احوال هريك از پدران و برادران مرحوم ما را از آن زمان تا اين عهد خجسته در طى نگارش درآورده ، از جزئى و كلى احوال كه در عهد هريك وقوع يافته حتى اجراى قنوات و احداث چشمجات و بناى مدارس و ساير عمارات و وقف موقوفات و ساير مبرات چشم نپوشيده و تسامح روا ندارى و به تفصيل احوال پدر سعيد مغفورم محمد تقى خان مزيد اهتمام گمارى . . . و تاريخ مفيدى را به ذيل اين تاريخ كه مسمى به جامع جعفرى بايد باشد مذيل سازى . . . « 1 » پس از اينكه ستارهء اقبال عبد الرضا خان رو به افول مىگرايد ، اعظم مواضعى كه درين كتاب به نام عبد الرضا خان مزين و در محامد او تنظيم شده بوده است به توسط مؤلف و يا ديگرى محو مىشود . به نحوى كه آثار پاك شدن سطور و گاه الحاق كلمات ديگر براى تغيير مضمون به روشنى تمام مشهودست و به همهء آن موارد در چاپ حاضر اشاره شده است .

--> ( 1 ) - جامع جعفرى ، ص 229 - 230