عبد المحمد آيتى

51

تحرير تاريخ وصاف ( فارسى )

و جنگ درگير شود و او كشته گردد چه كند ؟ گفت آن راه او باشد . براق بيتكچى در شكارگاه با احمد بورى « 1 » روبرو شد . احمد از آمدن سرپيچى كرد و تيرى به جانب او انداخت . براق بيتكچى هم تيرى به سوى او انداخت و بقتلش آورد . از سوى ديگر ياساور بزرگ را به احضار نيكپى اغول فرستاده بود . نيكپى اغول « 2 » بر قصد براق آگاه بود چون ياساور در بخارا نعمت‌پروردهء نيكپى اغول بود و سوابق نعمت به ياد آورد سوگند خورد كه از جانب براق مكروهى به او نرسد در اين هنگام خبر واقعهء قتل احمد بورى « 3 » به وسيله نوكرى از آن او برسيد نيكپى اغول از رفتن امتناع كرد و ياساور بازگشت و او در مقابل براق بايستاد . تمامت شاهزادگان از براق متنفر گشتند و او را يله كردند و به خدمت قيدو پيوستند . قيدو « 4 » ايشان را بنواخت و برايشان مكانى معين كرد . براق نيز وقتى تنها ماند با خاتون خود توكاى و افراد خدم به قيدو پناه برد . قيدو كه يك بار او را آزموده بود در سال 668 مسمومش كرد . مدت ملك او شش سال بود . تتميم از براق چهار پسر ماند : بيكتمور ، توا ، بوربا و هولاداى . پسران آلغو « 5 » جوبا و قيان با لشكرى بديشان پيوستند و چون آلت و عدتى فراهم ساختند با قيدو مخالفت آغاز نهادند و از حد خجند تا بخارا دست به تخريب و تعذيب گشادند و بار ديگر بلاد ماوراء النهر را كه پراكندگانش جمع آمده بودند ويران ساختند و در هر بار كه ميان آنان جنگ در مىپيوست پيروزى با لشكر قيدو بود . در سال 671 صاحبديوان به آباقا خان « 6 » گفت كه بلاد ماوراء النهر پيوسته مورد كشمكش شاهزادگان است مصلحت آن است كه لشكرى روانه كنى تا آن ديار ويران سازد

--> ( 1 ) - احمد بورى بن ماتيكان بن جغتاى بن چنگيز خان . ( 2 ) - نيك‌پى اغول بن ساربان بن جغتاى بن چنگيز خان . ( 3 ) - احمد بورى بن ماتيكان بن جغتاى بن چنگيز خان . ( 4 ) - قيدو بن غازى ( قاشى ) اغول بن اوكتاى بن چنگيز خان . ( 5 ) - آلغو بن بايدار بن جغتاى بن چنگيز خان . ( 6 ) - اباقا خان بن هلاكو خان بن تولى بن چنگيز خان .