أحمد بن محمد مسكويه الرازي ( مترجم : ابو القاسم امامى و على نقى منزوى )
14
تجارب الأمم ( فارسى )
ابن رايق با ايشان جنگيد ، ابن بدر كشته شد و ديگران گريختند و گروهى از مردان به ابن رايق پناهنده شدند ، كه با نويد بخشش ، مهرهائى گلين به ايشان داد كه تاريخ دريافت را نشان مىداد . پس به « دار السلطان » رفت و اماننامه براى ساكنان آن نوشت . ابن رايق براى مادر راضى و زنانش پيامى نيكو داد و به خانهء مونس كه بجكم در آن مىنشست رفت ، تكينك جلو او را بگرفت و پس از جنگ شكست خورد ، و ابن رايق خانه را بگرفت . سپس محمد بن ينال ترجمان [ 1 ] با چهار هزار ترك و ديلم و جز ايشان از واسط بيامد ، تا ابن رايق را از بغداد براند . ابن رايق در نهروان جلو او را گرفت ، و پس از جنگى سخت ترجمان بگريخت و با مرقعهاى به موصل رفت . ابن رايق به بيرون آوردن دارائى و پساندازهاى بجكم پرداخت ، و ابو جعفر بن شيرزاد را براى پاسخ به آشتى خواهى نزد او فرستاد . بجكم در پاسخ به ابن رايق پيشنهاد كرد كه عهدهدار راه فرات و « ديار مضر » و ديههاى « قنسرين » و « عواصم » [ 2 ] باشد و بدان سو رود . او پاسخ را با قاضى القضاة ابو حسين عمر بفرستاد . طالقانى [ ابو احمد ] و ابن ابو شوارب دادرس نيز ، از نزد ابن حمدان ، با پذيرش همهء شرايط آشتى ، همراه بخشى از آشتىبها ، بيامدند . پس راضى و بجكم از موصل سرازير شدند . چون قاضى القضاة به نزد ابن رايق رسيد و بر آن شدند كه او كارگزاريهاى ياد شده را بپذيرد ، ابن رايق از بغداد به سوى آن كارگزاريها بيرون آمد ، راضى و بجكم نيز روز شنبه نهم ربيع يكم به بغداد درآمدند . نيز در اين سال وزير * ابو الفتح فضل بن جعفر بن فرات در شهر « رمله » درگذشت . راضى يك خدمتگزار را براى خواندن او فرستاده بود ولى خدمتگزار پس از مرگ او رسيد ، مدتى كه او لقب وزيرى داشت [ 3 ] يك سال و هشت ماه و
--> [ ( 1 - ) ] M : ترجمان ترك بجكم ( خ 5 : 566 از عربى به تركى . [ ( 2 - ) ] M : در آرامى : قنشرين خ 5 : 8 و 9 پانوشت ( ادب اللغة السريانية ) . [ ( 3 - ) ] M : متن : « وقوع اسم الوزارة عليه . . . » مشكويه مقام ظاهرى وزيران دورهء « امير الأمرائى » را بدين تعبير نشان مىدهد ، كه همهء كارها با « امير الامرا » بود و چه بسا وزير