از آنجا باز گشتم ، و آشكار شدن آثار درستى سخنان دانيالى را به حسين بن قاسم باز گفتم [ ابو القاسم زنجى ] گويد * : دانيالى ، براى اين كارش از من پاداش خواست ، من به او دلگرمى داده مهلت خواستم تا حسين به وزيرى رسيد ، پس آن را به او ياد آورى كردم و حسين حسبهء [ 1 ] بغداد را با ماهيانه يكصد دينار به دو واگذار كرد و از ويژگان وى شده در نشستهاى او مىآمد و كنار متكاى [ 2 ] او مىنشست . او پس از چندى به من مىگفت : اين ماهيانه براى من بسنده نيست ، من دربارهء افزايش حقوق او با حسين بن قاسم گفتگو كردم تا يكصد دينار ديگر براى او مقرر داشت كه از ليست فقيهان به او پرداخت گردد . داستان دانيالى كه ياد كردم از مؤثرترين اسباب پيروزى حسين بن قاسم بود كه با آن همه دشمن و مخالف كه داشت به وزيرى نشست . افزون بر آنچه از ابو القاسم بن زنجى ياد كردم [ از اسباب پيروزى حسين ] برنامهء كارى بود كه كلوذانى ، براى آينده و هزينه‌هايى مهم كه داشت ريخته بود . او دستنوشت دو صاحب ديوان « سپاه » و « هزينه » را نيز دربارهء برنامه‌هاى جداگانه كه خود داشتند ، و از برنامهء او دويست هزار دينار افزايش هزينه داشت ، گرفته بود . او بدين وسيله به مقتدر نشان ميداد كه چه اندازه صرفه‌جوئى كرده است . او اين برنامه را با كسر بودجه هفتصد هزار دينار بر مقتدر عرضه داشته گفت : براى تأمين اين كمبود جز پرداخت امير مؤمنان تكيه گاهى ندارد . * اين برنامه بر مقتدر گران آمد و چون گزارش برنامهء كلوذانى به حسين بن قاسم رسيد ، يادداشتى براى مقتدر فرستاده تعهد نمود ، همهء آن هزينه‌ها را بىدرخواست هيچگونه كمك از او ، تأمين نمايد ، يك ميليون دينار نيز افزايش درآمد آورده ، به بيت المال ويژه واريز كند : مقتدر اين يادداشت را براى كلوذانى فرستاده گفت ، اين يادداشت فلانى است ، من نمىخواهم تو را وادار كنم كه مانند او ، خود را پولساز نمايش دهى ، ولى اين را ميخواهم كه بتوانى - هزينه‌هاى كشورى را تأمين كنى ! كلوذانى گفت : شايد او بتواند كارى را انجام دهد

--> [ ( 1 - ) ] M : براى فرق ميان حسبه و شرطه ن . ك : خ 5 : 339 پانوشت . [ ( 2 - ) ] M : متن : جانب مسورته .