هرودت ( مترجم : هدايتى )
114
تاريخ هرودت ( فارسى )
حكم بردگان فرارى خواهيم بود كه دوباره گرفتار شده باشند . اگر اكنون آمادهء قبول مصائب بشويد بىترديد لحظات سختى در پيش خواهيد داشت ، ليكن در مقابل بر دشمن فائق خواهيد شد و بعد از آن آزاد خواهيد ماند . اما اگر دستخوش بىارادگى و بىانضباطى شويد ، تصور نميكنم بتوانيد از مجازاتى كه پادشاه براى شورش شما در نظر گرفته است رستگار شويد . بسخنان من اعتماد داشته باشيد و مسئوليت اداره امور خود را به من واگذار كنيد . اگر لااقل خدايان در اين كار دخالت نكنند من بشما وعده مىدهم كه يا دشمنان دست بجنگ نخواهند زد و يا اگر جنگ كنند ضعيف و ناتوان از ميدان جنگ بيرون خواهند رفت . » 12 - يونىها بعد از استماع سخنان ديونيزوس حاضر بقبول فرمان او شدند . پس او فرمان داد كه هر صبح كشتىها به صورت ستونى طويل به داخل دريا پيش روند . پاروزنان هريك از كشتىها موظف بودند كه بنوبت طرز عمل وارد كردن كشتى خود را بين دو كشتى دشمن تمرين كنند . ملاحان موظف بودند تمرين سلاح كنند و در طول بقيه روز كشتىهاى خود را لنگر اندازند . يونىها تا هنگام شب مجبور بانجام تمرينهاى مختلف بودند . آنان مدت هفت روز گوش بفرمان او دادند و اوامر او را اطاعت كردند . اما چون عادت به اين نوع كارهاى طاقتفرسا نداشتند و در زير آفتاب سوزان از خستگى از پاى درآمده بودند بعد از هفت روز كمكم زمزمه اعتراض سردادند . آنان با خود چنين ميگفتند : « ما از فرمان كداميك از خدايان سرپيچى كردهايم كه با اين مصائب روبرو شدهايم . ما با اطاعت از اوامر اين مرد لافزن فومهاى كه فقط سه كشتى تجهيز كرده است در حقيقت عقل خود را از دست دادهايم و از مسير تدبير خارج شدهايم . او ما را به خدمت خود گماشته و با اين كارهاى طاقتفرسا ما را تباه خواهد كرد . هماكنون بسيارى از ما بيمار شدهايم و بسيارى در انتظار اين سرنوشت ميباشيم . تحمل هر مشقتى از تحمل اين مصائب آسانتر است . اسارت و بردگى فردا ، هرچه باشد ، از اسارت و بردگى كنونى بهتر است . همت كنيد و از اين لحظه ببعد حاضر به تحمل اين وضع نگرديم . » آنان همه چنين زمزمه كردند