آسياى كوچك يك عنصر جديدى به آن افزود و افكار فلسفى يونان نيز در اين معجون كه نظر كيمياگران و افسونگران هم به آن ضميمه شده بود نفوذ نمود ، معنويات و نيروهاى طبيعت كه مورد پرستش اين مردم بودند با نامهاى يونانى خوانده شدند ، اساطير يونانى و بابلى و ايرانى درهم آميخت ، و پهلوانان خرافى شرقى در لباس خدايان يونانى مصور گشتند . جدايى كامل بين يك جهان نيكى و جهان بدى يا عالم نور و ظلمت ، وظيفه مخصوصى كه در اين ميان بايد آدمى انجام دهد ، بهشت و جهنم ، روز حساب و تجديد جهان ، و اعتقاد به پيوند شخصى و عمومى و ارتباط با قواى ملكوتى ، تمام اين عقايد كه از خصايص دين مزدايى ايران بود در مجموعه عقايد مشترك وارد گرديد « 1 » » . وقتى به آنچه گذشت عقايد مذهبى يهود و نصارى و اسلام و اساطير بنى اسراييل و عرب را هم كه بعدها با همين عقايد رنگارنگ آميخته و ممزوج گرديد و از عقايد خيلى ساده و ابتدايى عاميانه هم مايه گرفت اضافه كنيم بهتر مىتوان به خصوصيات بعضى از معتقدات مذهبى كه در گوشه و كنار اين منطقهء وسيع و پر از ميراث تاريخى يافت مىشود و از آن جمله به كيش يزيدىها پىبرد . كيش و آيين گروهى كه در دورهء ما به نام يزيدى خوانده مىشوند و آن‌ها را شيطان‌پرست هم مىخوانند يكى از كيشهايى است كه از زمان خيلى قديم سرچشمه مىگيرد ، و آميخته از آداب و رسوم اقوام مختلفى است كه به ترتيب تاريخى در آن اثر گذاشته‌اند و به دين جهت در آن از بسيارى از دينها و افسانه‌هاى كهن ، و هم‌چنين از معتقدات عاميانهء دوره‌هاى مختلف نشانه‌هايى يافت مىشود . در اين‌جا قصد ما تحقيق در اصل و منشأ و سرچشمه يا سرچشمه‌هاى عقايد اين گروه نيست ، بلكه مقصود معرفى اجمالى آن‌ها و وصف آداب و رسوم و عقايدى است كه بدان پاىبندند ، آن‌هم با استناد به آنچه يكى از بزرگان همين فرقه در اين زمينه نوشته و با توجه به نوشته‌اى كه از شيوخ آن‌ها

--> ( 1 ) . Christensen , L'Iran Sous Les Sassanides p . 35 - 36 .