محمد مهدى ملايرى
65
تاريخ و فرهنگ ايران ( فارسى )
بدان نيازمندند . كتاب به زبان عربى تأليف شده و با آنكه نويسندگى در اين قبيل موضوعها كارى بس دشوار است معذلك كتاب در نهايت بلاغت و جزالت و دور از هرگونه تعقيد و پيچيدگى است و اين چيزى است كه موجب ستايش فراوان و مزيد اعجاب است » . جعفر خليلى ديگر كتابى بود به شعر فارسى و عربى بهنام « نفحات من خمائل الأدب الفارسى » ، شامل برگزيدههائى پراكنده از اشعار قديم و جديد فارسى ، از آنها كه يا همچون ضرب المثل ورد زبانهايند يا به سبب دارا بودن مضامينى نو و بديع دلپذير و مطبوع و همه پسندند و آنها را استاد جعفر خليلى كه گذشته از علم و تحقيق ، شاعرى خوشذوق و خوشقريحه است و با ادب فارسى انس و الفتى سرشار دارد ، به ذوق خود از خواندهها و شنيدههاى خود برگزيده و در مجموعهاى به شعر عربى روان ترجمه كرده بود . در اين مجموعه كه در سلسلهء انتشارات كرسى زبان و ادبيّات فارسى دانشگاه لبنان چاپ و منتشر گرديد « 1 » ، هم اصل فارسى اشعار آمده بود و هم ترجمهء آنها به شعر عربى و هم نقشهائى قلمى الهاميافته از مضمون هريك از آن اشعار ، و بدينترتيب مجموعهاى بديع و دلپذير از كار درآمده بود كه در توجيه دانشجويان كلاسهاى فارسى در فهم اشعار فارسى اثرى بسيار داشت ، و اين بدانسبب است كه فهم شعر فارسى و درك ويژگيهاى آن براى دانشجويان خارجى به مراتب دشوارتر از فهم نثر فارسى است . و بدينجهت آنان را نسبت به شعر فارسى كمتر رغبتى هست ، ولى چون در اين مجموعه اشعارى كه از فارسى انتخاب شده بود عموما ساده و روان و خوشمضمون و كوتاه بود و با اشعارى به همين صفات به عربى برگردانده شده و هريك با نقشى متناسب و گويا همراه بود بدينسبب دانشجويان را بدان رغبتى تمام بود . زيرا از آن ، گذشته از مزاياى ديگر آن ، براى درك بهتر معانى اشعار فارسى نيز بهرهمند بودند .
--> ( 1 ) - نفحات من خمائل الأدب الفارسى ، منشورات ، قسم اللغة الفارسية و آدابها فى الجامعة اللبنانية ، بيروت 1966 م . و چاپ دوم ، ايران ، انتشارات توس ، 1374 .