آن‌ها ياد شده است : اهل الخورنق و السّدير و بارق * و القصر ذى الشّرفات من سنداد شايد بتوان علّت اين را كه براى سرزمين كنده و حضرموت از سوى ايران مرزبانانى خاص تعيين مىشده ، و نام دو تن از آنها هم در تاريخ مانده ، در اهمّيّت بازرگانى و دريائى اين منطقه جست‌وجو كرد . كنده سرزمين مرتفعى بوده مشرف بر حضرموت كه آب دره‌هاى آنجا به حضرموت و سپس به مهره كه خود بندرى معروف در اين ناحيه بوده است مىريخته « 1 » . استخرى در سواحل مهره نشان از محلّى داده كه قصبه يعنى مركز آن را به نام شحر نوشته است « 2 » . مؤلّف كتاب گردش پيرامون درياى اريتره « 3 » كه در قرن اوّل ميلادى در كرانه‌هاى غربى و شرقى درياى سرخ و كرانه‌هاى جنوبى و شرقى شبه جزيرهء عربستان و خليج فارس و چند بندر از هند و جزيرهء سيلان رفت‌وآمد داشته و ديده‌هاى خود را كم‌وبيش در اين كتاب نوشته است ، از جائى ميان عمان و عدن به نام اسيچو ( Asicho ) ياد كرده و محلّ آن را در مجاورت ظفار كه از توابع شحر به‌شمار مىرفته نشان داده است . در اين كتاب آمده كه پس از Asicho ساحلى است كه در آنجا مردمى عقب‌مانده و وحشى سكونت دارند ، و در قلمرو فرمان‌روائى ايرانيانند « 4 » . اين محل با همان جائى تطبيق مىشود كه استخرى در سواحل مهره نشان داده و قصبه آن را شحر نوشته است . و آن را سرزمينى فقير و بىآب و علف خوانده ، و وصفى هم كه از مردم آنجا كرده دور از وصفى كه در كتاب « گردش پيرامون درياى اريتره » از آنها آمده نيست . گويد زبان مردم آنجا به قدرى غريب و ناشناخته است كه از آن نمىتوان چيزى فهميد « 5 » .

--> ( 1 ) - جرجى زيدان ، العرب قبل الاسلام ، چاپ دار الحياة ، بيروت ، 1966 ص 186 . ( 2 ) - استخرى ، مسالك الممالك ، ص 25 . ( 3 ) - نام لاتينى كتاب اين است : Periplus Maris Erythraei و به اين نام به انگليسى ترجمه شده است : The Periplus of the Erythrean Sea و نخستين‌بار در سال 1800 ميلادى در لندن به چاپ رسيده است . ( 4 ) - به نقل جواد على از آن در كتاب تاريخ العرب قبل السلام ، ج 3 ، ص 345 ، ( 5 ) - استخرى ، مسالك الممالك ، ص 25 .