محمد حسن خان اعتماد السلطنه
1403
تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )
معاهدهء تجارتى اين دولت با انگليس كه صرفه با دولت انگليس است - لبن نام اختراع چراغ گاز مىنمايد . ( پروس ) - فوت فردريك كبير پادشاه پروس و جلوس فردريك گيليوم برادرزادهء او در سنّ چهل و دو سالگى . [ سنهء 1202 هجرى - سنهء 1787 مسيحى ] آسيا - ( ايران ) - در اين سال بعد از عيد نوروز فيروز در روز بيست و پنجم ماه رجب موكب ظفر كوكب حضرت شهريارى از دار الخلافهء طهران نهضتفرماى اصفهان گرديد و نواب جهانبانى را با پنجهزار سوار جرّار مأمور تنبيه تقى خان يزدى و نظم و انتظام آن صفحات فرمودند ، بعد از آن اردوى معلّى متوجّه فارس شد ولى جعفر خان زند حصن شيراز را حصين دانسته از مقابلى با سپاه منصور تقاعد نمود ، عساكر ظفرمآثر پادشاه ايران مدّت يك هفته در مشهد معروف به امّ النبىّ كه آن را مرغاب نيز مىگويند اقامت نموده چون از جعفر خان جرأت و جسارتى به ظهور نرسيده نواب جعفر قلى خان و عليقلى خان بعضى از بلوكات شيراز را غارت كردند و با غنيمت وافر به اردوى معلّى پيوستند و موكب همايون حسب المصلحة به عراق معاودت فرمود و نواب جهانبانى به جانب يزد راندند . تقى خان چون خود را مرد ميدان نديد از در ضراعت و استكانت درآمده متقبّل دادن خراج گرديد و بر وفق تقبّل خود رفتار نمود ، لهذا نواب شوكتمآب معظم مراجعت كرده با عمّال يزدى به حضور مبارك مشرف شدند و منشور حكمرانى يزد به اسم تقى خان يزدى شرف صدور يافت - نواب عليقلى خان با دو هزار نفر از سپاه منصور به توقّف اصفهان مأمور شده موكب شهريار تاجدار به دار الخلافهء طهران بازگشت - هم در اين سال در اوايل ذيحجّه باز مرتضى قلى خان با هفتهزار نفر به گيلان رانده در كسكران فرود آمده نواب سليمان خان قاجار حاكم گيلان تاب مقاومت نياورده به قزوين آمد و مرتضى قلى خان بر گيلان استيلا يافت . حضرت شهريار كامكار چون از واقعه خبردار گرديدند سليمان خان را احضار فرموده تفصيل ماجرى را استفسار فرمودند ، پس از تحقيق به احضار قشون حكم همايون شرف صدور يافت و كوچ و