محمد حسن خان اعتماد السلطنه

1672

تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )

او از اين شهر رفته است . چون در سال هزار و دويست و شصت و سه معتمد الدوله وفات كرد سيّد على محمّد فتنهء خود را ظاهر و منتشر ساخت و كارگذاران دولت او را از اصفهان به چهريق آورده در قلعه متوقف ساختند و پس از چندى در تبريز مقتول شد چنان كه بعضى از تفصيلات آن در محل خود مذكور مىگردد - هم در اين سال كه سال هزار و دويست و پنجاه و نه باشد فاضل خان گروسى صاحب تذكرهء انجمن خاقان درگذشت ، و شهر خوى از زلزله خراب شد . اروپا - ( انگليس ) - شورش در ايالت لاهور - تصرّف كردن انگليس تمام پنجاب را . ( فرانسه ) - مسافرت ملكهء انگليس به پاريس - مجادلهء امير عبد القادر با عساكر فرانسه در الجزاير . ( يونان ) - شورش در اين مملكت به اغواى روس . [ سنهء 1260 هجرى - سنهء 1844 مسيحى ] آسيا - ( ايران ) - پوشيده نباشد كه در سال هزار و دويست و پنجاه و هشت عساكر بغداد به حكم نجيب پاشا كربلاى معلّى را قتل و نهب كردند ، و در اين موقع چون اعليحضرت شهريار غازى محمّد شاه در بستر بيمارى بودند امناى دولت عليّه واقعه را مستور داشته به عرض حضور مبارك نرسانيدند پس از آنكه واقعه معروض و مسموع چاكران حضرت سپهر بسطت معلّى گرديد رنجشى كه از كار محمرّه در خاطر مهر مظاهر اقدس بود اين غايله صد برابر بر آن افزود و چون چندى بگذشت سفرا و وزراى خارجه به اصلاح ذات البين پرداختند و مقرّر شد از دول اربعه ، روس و عثمانى و ايران و انگليس ، چهار نفر وكيل تعيين شود ، و وكلاى مزبوره در مجلسى جمع شده گفتگو نمايند و به موجبات استرضاى خاطر امناى دولت عليّه ايران پردازند . بنابراين به اشارهء حاجى ميرزا آقاسى ميرزا جعفر خان مشير الدّوله كه از سفارت اسلامبول مراجعت كرده بود به اين خدمت مأمور شد و قرار دادند مشار اليه به اتفاق وكلاى ديگر در ارزنة الروم توقف كنند و در اين امر خوضى نمايند و قرارى دهند . چون ميرزا جعفر خان مشير الدوله از طهران به تبريز رسيد مريض شد و در بستر ناتوانى افتاد . حاجى ميرزا آقاسى ميرزا تقى خان