محمد حسن خان اعتماد السلطنه

1665

تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )

[ سنهء 1258 هجرى - سنهء 1842 مسيحى ] آسيا - ( ايران ) - در اين سال كهندل خان ، و برادران او مهردل خان و رحم‌دل خان افغان ، به اجازهء امناى دولت از كرمان روانهء قندهار شدند و عباسقلى خان جوانشير والى كرمان آنها را بطور شايستگى روانه نمود و بعضى را با آنها همراه كرد - هم در اين سال حسين خان آجودانباشى حكومت يزد يافت و برحسب امر شهريار غازى اعليحضرت همايون محمّد شاه از نائين تا عقدا ( اغدا ) كه بيست فرسنگ مسافتى بىآبست دو رشته قنات كه از هريك يك سنگ آب جارى مىگردد احداث كرد ، و در منزل نه گنبد قلعه بساخت ، و در ميانهء نه گنبد و عقدا نيز قناتى به اسم خود جارى كرد و رباطى براى قوافل بنا نمود - هم در اين سال ميرزا جعفر خان مشير الدوله در اسلامبول نيز عهدى با وكيل دولت اسپانيا منعقد نمود كه صورت آن از قرار ذيل است : صورت عهدنامهء دولتين ايران و اسپانيا الحمد للّه ربّ العالمين - دولت عليّهء ايران و دولت بهيّهء اسپانيول به جهت ملاحظهء صرفه و صلاح تجّار و عموم رعيّت مملكتين و ترقّى و وسعت دادن به صنف تجّار و تشويق اين امر مهم كه از مصالح معظم دولت است چنين يافتند كه هيچ مقدمه‌اى مانند انعقاد عهدنامه به اين مهم جسيم معيّن و مقيّد نخواهد شد . لهذا هر دو على السّويه مناسب ديدند كه بعد از اين ما بين دولتين ذىشوكتين و تبعهء آنها اساس دوستى ، و اخذ و نقد ، موافق عهدنامهء مباركهء دوستى و تجارتى كه به زيور حقانيت و عدالت آراسته شده است برقرار و پايدار باشد . براى انجام اين مرام اعليحضرت فلك رفعت ، شمس برج جلالت ، نخبهء سلاطين زمان ، وارث تخت و تاج كيان ، صاحب اختيار ممالك وسيع المسالك ايران ، ظلّ اللّه فى الارضين ، كهف الاسلام و المسلمين ، السلطان بن السلطان بن السلطان ، و الخاقان بن الخاقان بن الخاقان ، محمّد شاه قاجار - ابّد اللّه ايام سلطنته - از طرف قرين