محمد حسن خان اعتماد السلطنه

1524

تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )

ذيحجة الحرام سنهء يكهزار و دويست و بيست و نه هجريّه مصطفويّه على هاجرها الف السلام و التحيّه تحريرا فى دار الخلافه طهران صانها اللّه عن الطوارق و الحدثان . پس از اتمام عهدنامه هانرى الس سفير انگليس به مراحم شاهانه مستظهر گرديده معاودت نمود - هم در اين سال انجيسوف نامى گرجى از جانب نيكولاى رديشچوف سردار روس به همراهى ميرزا ابو الحسن خان سفير ايران براى تهنيت صلح ايران و روس به دربار دولت عليّه آمد و نصر اللّه خان نورى با فرستادهء مزبور به تفليس رفت و حامل خلعت و نشان مرصّع شير و خورشيد كه خاصّهء دولت عليّه است براى سردار روس گرديد - وفات آقا محمد كاظم واله اصفهانى . اروپا - مورات كه در مملكت روس بود از سردارى قشون فرانسه استعفا كرده اژن به جاى او منصوب مىشود - ناپليون مجددا سيصد و پنجاه هزار قشون در فرانسه حاضر مىكند و وصيّت مىنمايد كه اگر در جنگها كشته شود پسرش پادشاه باشد و زوجه‌اش به نيابت او سلطنت كند - پادشاه پروس حكم به احضار قشون زياد مىدهد - اهالى آلمان بر ضدّ ناپليون حركت مىكنند - اطريش در خفا با روس و انگليس متّحد است - سود نيز با آنها مشاركت دارد - ناپليون مجبورا دويست هزار قشون در اسپانيا گذاشته خود با يك لشكر تازه به خاك آلمان ورود مىنمايد - عساكر ناپليون تماما جوانهاى بىتجربهء جنگ نديده‌اند و اسب و سوار و توپخانه هم كم داشتند - در لوتزن شصت هزار نفر از عساكر روس و چهل و پنجهزار نفر از قشون پروس به تدبير ناپليون شكست خورده منهزم مىشوند امّا ناپليون سوار ندارد كه آنها را تعاقب كند - متاركهء چهل روزه فيما بين دول - رسيدن اخبار موحش از اسپانيول به اردوى ناپليون - ژوزف برادر ناپليون كه او را به پادشاهى اسپانيول برقرار كرده بود از شهر مادريد فرار مىكند - مملكت ورشو كه ناپليون مىخواست در آن سلطنت مستقلّى تشكيل دهد مجدّدا ما بين روس و پروس و اطريش تقسيم مىشود - متاركهء چهل روزه به اختتام رسيده فيما بين اطريش و فرانسه مستقيما اعلان جنگ مىشود - دول روس و پروس و اطريش در مقابل ناپليون پانصد هزار نفر حاضر كرده و عساكر متحدهء خود را به سه اردو تقسيم مىنمايند - اردوى اوّل