محمد حسن خان اعتماد السلطنه
7
تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )
[ جلد اول ] مقدمه « بنام خدا » سالها بود كه كتاب منتظم ناصرى در كتابخانهء محقرم وجود داشت كه گاهگاهى به صورت مرجع از آن استفاده مىشد اما هيچگاه آن را بطور جدى مورد مطالعه قرار ندادم تا مدير محترم دنياى كتاب از من خواست كه آن را براى چاپ دوم آماده سازم . اين خواسته را بدون تأمل پذيرفتم زيرا وجود چنين كتابى را براى رشتههاى تاريخ ضرورى مىدانستم و مىدانم . منتظم ناصرى كتابى است كه در آن وقايع تمام جهان بخصوص جهان اسلام و بهويژه ايران در سه جلد كمحجم خلاصه شده و بايد نخستين كتابى باشد كه پيش روى محصل تاريخ قرار گيرد تا نخست فهرست رويدادهاى مهم جهان را بداند ، آنگاه يك يا چند فصل را به قصد تحقيق و تتبع براساس ذوق و علاقهء خود برگزيند . اهميت ديگران به نظرم اين بود و اين است كه در طى صفحههاى معدودى پشتسرهم حوادث غمانگيز روزگار ، عزتها ، ذلتها ، فتحها ، شكستها ، دربدريها و ناكاميها ، مرگها ، كشتارها ، غارتها ، تجاوزها ، تعديها ، قيافهء كريه ستمگران ، چهرهء زيباى دادگران ، خشمهاى طبيعت بر بشر ، سيل ، زلزله ، قحطى و خشكسالى ، آتشسوزى ، و با ، طاعون ، نوبه و غيره به سرعت نوارهاى سينمائى از جلو چشمان خواننده رد مىشود و بىاعتبارى اين دنيا و جاه و جلال آن و مقام آن و ثروت آن ناخودآگاه در نظر مجسم مىشود و به آدمى حالتى لطيف ، انسانى و