محمد رضا واليزاده معجزى
281
تاريخ لرستان ( روزگار پهلوى ) ( فارسى )
بعد از مدتى احمد اشرف به خرمآباد وارد شد و چون معاون قانونى ايالت لرستان و بروجرد بود با قاضىنورى كارشان به كدورت انجاميد . اشرف معتقد بود كه با ورود او به خرمآباد قاضى نورى موظف است حكومت را تحويل او داده و به الشتر مراجعت كند ؛ ولى قاضىنورى مدعى بود كه مطابق احكامى كه از حكمران لرستان و وزارت كشور در دست دارد او كفيل قانونى است و مرتبا به احمد اشرف تأكيد مىكرد كه در اداره ايالتى حاضر شده و مشغول كار شود . بالاخره احمد اشرف قهر كرده و در خانه خود نشست تا حكمران جديد وارد شد و به اين كمدى پايان داد . حكمران جديد دكتر حسين خان مرزبان 22 بود كه به جاى حاج عز الممالك به لرستان وارد شد و آقاى صديق الممالك قاضىنورى بعد از قريب شش ماه كفالت حكومت لرستان و بروجرد به دستور دكتر حسين مرزبان به الشتر رفت و مشغول كار خود شد . در بهار سال 1315 تگرگ بسيار درشتى در ناحيه شمالى لرستان يعنى سلسله و دلفان و هرو و قسمتى از زاغه و بعضى نقاط ديگر ، نازل شد و محصول ترياك لرستان را كه آن هنگام بزرگترين رقم درآمد مالكين و كشاورزان را تشكيل مىداد و دولت نيز سود فراوان از اين ممر مىبرد بكلّى از ميان برد و به محصول غلات نيز صدمه وارد ساخت . مخصوصا در ناحيه الشتر به قدرى [ بارش تگرگ ] شديد بود كه برگ و شكوفه روى درختها باقى نماند و همه را لخت كرد و بسيارى از آنها را خشك نمود . بدبختانه تگرگ در موقعى باريد كه هم زراعت شتوى را از ميان برد و هم زراعت صيفى را و مردم را در آن سال پريشان و حاجتمند ساخت . وقوع اين قضيه روز 25 ارديبهشت ماه سال 1315 بود . از جمله وقايع ايام حكمرانى دكتر حسين مرزبان مسافرت رضا شاه به خطه لرستان در اسفندماه سال 1315 مىباشد كه به اتفاق وليعهد و جمعى از وزرا و نمايندگان و ارباب جرايد و بعضى رجال سرشناس به خرمآباد آمد . دكتر حسين مرزبان مردى درسخوانده و درستكار و از خاندانهاى قديمى و نجيب ايران بودند . مشاراليه هم طبيب و هم كحال و هم اهل ادب و عرفان بود و به زبانهاى فرانسه و روسى و تركى كاملا آشنا بود و تكلم مىكرد . خدمات او در وزارت خارجه شروع و بيشتر در شهرهاى روسيه و عثمانى انجام وظيفه كرده بود و در بعضى كشورهاى اروپا نيز مأموريتهايى به او محول ساخته بودند . چندى پيش از آن « 1 » همايون سياح ، معاون وزارت كشور او را از وزارت خارجه منتقل ساخت
--> ( 1 ) . اصل : اخيرا .