محمد رضا واليزاده معجزى
693
تاريخ لرستان ( روزگار قاجار ) ( فارسى )
اختيار سفارت كبراى آلمان در تهران است يا وجوهى كه احتمال مىرود براى اين مقصود فرستاده شود ، خواهد پرداخت . بههمين مقصود جناب نظام السلطنه تمام وسايلى را كه ممكن باشد ، در كشور به دست خواهد آورد . 7 . دولت آلمان هر ماه براى مخارج شخصى و سياسى جناب نظام السلطنه مبلغ بيست هزار تومان ( هشتاد هزار مارك طلا ) در اختيار او مىگذارد . 8 . جناب نظام السلطنه هرچه ممكن بشود خواهد كرد « 1 » تا مبالغى كه براى جنگ به مصرف مىرسد تبديل به قرضى شود كه ايران در مدت معين مستهلك كند . 9 . جناب نظام السلطنه در هرحال به عهده مىگيرد كه تا 14 ژانويه 1916 چهارهزار تن مسلح داشته باشد . اگر بتوانند دو ماه ولايات كرمانشاه و كردستان و ناحيه كنگاور را نگاه دارند ، باز ششهزار تن ديگر را مسلح خواهد كرد . 10 . دولت آلمان به تمام وسايل قانونى و سياسى از جناب « 2 » نظام السلطنه و دارايى و خانوادهاش تا مدت 15 سال پس از خاتمه جنگ حمايت خواهد كرد . 11 . چون جناب نظام السلطنه بىاجازه دولتش وارد جنگ مىشود ، دولت آلمان چه خاتمه جنگ به نفع آلمان باشد و چه نباشد در هرحال مالكيت همه دارايى منقول و غيرمنقول او و املاك او را ضمانت مىكند . 12 . در صورتىكه جناب نظام السلطنه بميرد ، دولت آلمان مواد 10 و 11 را به نفع وراثش اجرا خواهد كرد . در دو نسخه در بروجرد در 26 دسامبر ، 17 صفر 1334 ه ق ، نوشته شد و به امضا رسيد . درباره ماده 2 اين عهدنامه [ لازم به ذكر است ] اينكه آذربايجان را استثنا كردهاند براى اين است كه دولت آلمان رسما آذربايجان را به عنوان دستمزد اين جنگ به دولت عثمانى بخشيده « 3 » بود و عثمانيها را مطلقا در آنجا آزاد گذاشته بودند . در مورد ماده 11 هم املاك
--> ( 1 ) . اگر جناب استاد نفيسى بهجاى اين فراز : جناب نظام السلطنه هرچه ممكن بشود خواهد كرد ، مىنوشتند « جناب نظام السلطنه حتىالامكان سعى خواهد كرد » به مراتب فصيحتر و حق ترجمه هم بهتر ادا شده بود . زيرا موقعى كه متن فرانسوى عهدنامه تهيه شده قطعا همين جمله : « جناب نظام السلطنه حتىالامكان سعى خواهد كرد » منظور بوده است . ( 2 ) . اصل : جانب . ( 3 ) . خارجيها از كيسه خليفه خوب مىبخشند شكر خدا را كه هم آلمان و هم عثمانى هردو شكست خوردند و به منظور نرسيدند . به رستم بگفت اى خداوند رخش * به دشت آهوى ناگرفته مبخش