محمد رضا واليزاده معجزى
466
تاريخ لرستان ( روزگار قاجار ) ( فارسى )
شاهزاده عضد السلطان سفارشهاى لازم را به او نموده و خود با جمعيت و پنج هزار نفر عشاير : مرزى ، جاف ، كردستانى ، گروسى ، كلهر ، كرمانشاهى ، پشتكوهى ( لرستان غربى ) پيشكوهى ( لرستان شرقى ) ، بروجردى ، نهاوندى ، همدانى ، ملايرى ، خوزستانى و غيره كه هريك به زبانى تكلم مىكردند ، بهطرف ملاير حركت كرد . بعد از ورود اردو شاهزاده به ملاير نظر على خان امير اشرف كه دنيا را به كام و شاهزاده را در اختيار خود ديد ، خاطرات گذشته را به ياد آورده بدون توجه به مقتضيات زمان و احتياج مبرم دامادش سالار الدوله به اهل لرستان به سالار الدوله فشار آورد كه صيد مهدى خان امير العشاير رئيس طوايف سلسله را با پسرش مهر على خان امير منظم و كسانش توقيف سازد در صورتىكه در اليشتر به او تأمين داده بود كه به هيچوجه من الوجوه مزاحم و متعرض او و پسران و كسانش نگردد . شاهزاده هم كه به مناسبت احتياج مبرم به وجود امير اشرف حساسيت موقع را فراموش كرده خواهش امير اشرف را پذيرفت و دستور داد صيد مهدى خان و مهر على خان پسرش و على محمد خان ضرغام و مير نور حسين خان بنان السلطنه وزير و منشى او را بازداشت و اثاثه و آبدارى و اموال آنها را ضبط نمودند . بعد از اين رفتار وحشيانه كه مطلقا وجه تعبيرى براى آن نمىشد پيدا كرد ، سواران همراه آنها بيمناك شده ، بهطرف اليشتر فرار كردند . نگارنده گويد بعد از توقيف حشمت الملك كردستانى و خلع سلاح صد نفر از سواران او اين عمل دومين اشتباه سالار الدوله بود زيرا در اين عمل چندين زشتى وجود دارد كه هريك از ديگرى بدتر : اولا سزاوار نبود اشخاصى كه خانه و زندگى خويش را رها ساخته و افراد و وابستگان و خويشاوندان را دور هم جمع نموده ، آنان را جهت يارى شاهزاده تشويق و نواقص كارشان را مرتفع و اسب و تفنگ و فشنگ به آنها براى جانبازى و فداكارى در راه موفقيت پسر شاه داده و بسيج سفر نموده به مجرد يك خيال واهى مانند قصاص قبل از جنايت مغلول و محبوس سازند و يا اينكه براى ارضاء حسن انتقامجويى و خودپرستى و جلب رضامندى خاطر شخص ثالثى به احساسات مردان محترم اينگونه پاسخ دهند . ثانيا حشمت الملك كردستانى و امير عشاير لرستانى هردو از رجال سرشناس و سركردگان قوم بودند و هركدام نيرويى در اختيار داشتند كه بعد از زندانى شدن آنها متفرق شده و لذا به اندازه و تعداد آنها از قدرت و انرژى قواى سالار الدوله كاسته شد .